سایت خبری تحلیلی 19دی آنلاین

مدیر طرح و برنامه مدرسه اسلامی هنر

مدرسه فقه هنر برای نخستین بار راه اندازی می شود

یک بازبینی محققانه طبق اصول و ضوابط اجتهادی نسبت به فتوای مشهور انجام شد و حکم موسیقی و مجسمه سازی، و نیز موضوع شناسی غنا مورد بررسی قرار گرفت.

فاطمه محمدی

19دی: مدرسه اسلامی هنر قم از نخستین مؤسسات‌ آموزشى‌ پژوهشى برآمده از حوزه‌ علمیه است که به این مباحث ورود پیدا کرده و در قلمرو دین و هنر براى پرورش طلاب با رویکرد تربیتى و صبغه دینى، برای تبیین مبانى تفکر دینى در هنر و نیز آموزش‌هاى نظرى و عملى در باب هنر در سال 83 تاسیس شده است.

نظر به اهمیت مباحث ارتباط میان فقه و هنر با حجت الاسلام دکتر همازاده مدیر طرح و برنامه مدرسه اسلامی هنر به گفت وگو پرداختیم که در ادامه خواهید خواند:

مدرسه اسلامی هنر از ابتدای تاسیس تاکنون چه اقدامات شاخصی در زمینه پاسخ به مسائل روز داشته است؟

فقه هنر حدود پنج سال پیش در مدرسه اسلامی هنر با تشکیل کارگروه فقه هنر تشکیل و فقها و مدرسین سطوح عالی حوزه علمیه عضو شدند و هنرمندانی هم از رشته های مختلف هنری در این کارگروه ها شرکت کردند و مباحث روز هنری مورد بررسی قرار گرفت.

به مدت چهار سال جلسات درس خارج در زمینه موسیقی و مجسمه سازی ادامه یافت و سپس منتقل به مدرسه فیضیه شد که حاصل آن انتشار دو کتاب در دو زمینه غنا و مجسمه سازی شد. 

یک بازبینی محققانه طبق اصول و ضوابط اجتهادی نسبت به فتوای مشهور انجام شد و حکم موسیقی و مجسمه سازی، و نیز موضوع شناسی غنا مورد بررسی قرار گرفت.

سپس یک کتاب سلسله گفتگوها در باب فقه هنر و کتاب مجموعه مقالات همایش فقه و هنر به چاپ رسید که دو هفته پیش رونمایی شد.

یک همایش در این مورد برگزار شد و مجموعه اساتید بنام حرف های جدیدی را مطرح کردند و روش استنباط (اجتهاد) در فقه هنر مورد بازبینی قرار گرفت.

به چه نتیجه ای رسیدید؟

فتوا را باید مرجع دهد اما کار علمی و تحقیقاتی که زمینه فتاوای آتی می تواند باشد انجام و کتاب ها منتشر شد.

همایشی هم برگزار و اساتید حوزه در آن شرکت کردند تا با ارائه مقالات به سوالات در این زمینه پاسخ دهند؛ این همایش محورهایی به روزی از قبیل هنر و جنسیت، هنر و عرصه بین الملل، هنر و حریم خصوصی افراد، هنر و حکومت اسلامی و هنر برای غرب نشینان داشت و از همه مهمتر مباحث مربوط به فلسفه فقه هنر (روش شناسی اجتهاد در فقه هنر) داشت و مسائل مختلفی مورد بازبینی قرار گرفت و اساتید برجسته دروس خارج مقالات خود را به این همایش ارسال کردند که کتاب مجموعه مقالات همایش ملی فقه هنر دو هفته پیش رونمایی شد.

رهبری با اطلاع از این اقدامات خواستند با دست اندرکاران همایش دیدار کنند که منویات مهمی را بیان کردند و استقبال داشتند که ابهام ها و فتاوای مشهور در غنا و مجسمه سازی با تحقیقات بیشتر مورد بازبینی و مداقه قرار گیرد و با تحقیقات بیشتر و مستند، مسائل جدید و مبتلابه نیز مورد بررسی واقع شود و تاکید کردند که پس از رسیدن به برهان بدون واهمه و محافظه کاری نتیجه پژوهش ها را که طبق اصول اجتهادی باشد اعلام کنید و فرمودند که منتظر ادامه حرکت و دریافت محصول همایش هستند.

 شیوه کار ما به این شکل است که ابتدا محقق مساله را بازخوانی می کند و به ادله قرآن وسنت و علما عرضه می کند و مستندات را بررسی می کند و پس از پژوهش های گسترده محقق می گوید فتوای مشهور هم قابل خدشه هست و در این رابطه مستندات را بیان می کند.

به عنوان مثال در حوزه موسیقی به تازگی برخی از فضلای شناخته شده، به این نتیجه رسیده اند که غنا در فقه اهل بیت(س)، موضوعیت برای حرمت ندارد و مصداق برای عنوان دیگری بوده که این عنوان اخیر، موضوع حرمت است. مانند بحث شطرنج که برخی علما آن را به عنوان آلت قمار، حرام دانستند و درنتیجه هرگاه از تحت این عنوان خارج شد و مصداق آلت قمار نبود، دیگر حرام نیست.

یا برخی دیگر از فضلا با استناد به ادله نظر دادند که محتوای آواز هم علاوه بر صوت موسیقی در حرمت غنا نقش دارد و مقید به قید "اضلال گری" هم هست.

 در مورد مجسمه سازی هم کارهای محققانه انجام شده و فتوای مشهور درباره حرمت تندیس موجود جاندار نیز زیر سؤال رفته است.

این مقالات و کتاب ها منتشر شده و در دسترس عموم است.

یک نشست علمی هم اخیرا برگزار شد و از کتاب مجموعه مقالات همایش رونمایی شد که در آینده به صورت منظم در قالب سلسله نشست های علمی برای نقد و بررسی مقالات ارائه شده و نیز طرح بحث های جدید ادامه خواهد یافت.

برای استمرار این روند اقدامی اندیشیده اید؟

بله؛ زمستان آینده همایش دوم را خواهیم داشت و درخواست مقالات از سوی اساتید طراز بالای حوزه را داریم تا به ریز موضوعات پرداخته شود.

از این مهم تر برای نخستین بار در کشور مدرسه فقه وهنر راه اندازی می شود تا در زمینه فقه هنر مجتهد تربیت شود و در آینده پاسخگوی مسائل روز جامعه باشند و کار را بهتر و قوی تر پیش برند.

در این راستا پنج نفر از اساتید سطح عالی، دوره پژوهش محور را تحت اشراف آیت الله علیدوست می گذرانند و خروجی آن تربیت مجتهد در فقه هنر است که نیاز جامعه ما است که تاکنون در کشور نداشتیم.

در چه مرحله ای است؟

موافقت های اولیه و حمایت ها جذب شده و در مرحله نحوه اجرای کار است.

telegram 19dey.com

اخبار مرتبط

شبکه خبری

نسخه قابل چاپ:
تعداد نظرات: 0
همه مطالب تاریخ: ٢١-١٢-١٣٩۵, ٠٩:۴۶

   

پر مبحث ترین ها