سایت خبری تحلیلی 19دی آنلاین

آیت الله غروی در گفت وگو با 19دی:

نگذاشتند از ظرفیت هاشمی استفاده شود

هاشمی یک ظرفیت بالایی در مسائل داخلی و خارجی بود حقیقت این است بیش از این می شد از این ظرفیت به نفع نظام استفاده کرد اما نگذاشتند از ظرفیت ایشان در نظام استفاده شود.

 

فاطمه محمدی

یک سال از از رحلت آیت الله هاشمی می گذرد و به این بهانه با آیت الله سید محمد غروی عضو جامعه مدرسین حوزه علمیه قم، عضو پنج دوره شورای عالی حوزه های علمیه کشور، عضو هیات علمی گروه تفسیر پژوهشگاه اندیشه و فرهنگ، محقق و مولف و استاد حوزه و دانشگاه به گفت وگو پرداخیتم که مشروح آن در ادامه می آید:

مسئولان در برابر خون شهدا باید پاسخگو باشند

سیاستمداران ما برای حفظ وحدت و نظام و پاسداری از خون هایی که ریخته شده و زحماتی که کشیده شده برای انقلاب نیاز به چه ابزارهایی دارند؟
مبارزاتی در کشور انجام گرفت و برای این مبارزات همه هزینه کردند و بخصوص در این رابطه نباید از هزینه خون های ریخته شده راحت عبور کنیم.

همه مردم از آغاز با سختی هایی مواجه شدند بخصوص کسانی که در جریان انقلاب و نهضت بودند تلاش های زیادی کردند و فشار، زندان و تبعید را به جان خریدند که این نهضت تبدیل به انقلاب شد و این انقلاب هم به پیروزی رسید که شرح آن مفصل است.

اکنون شاهد حکومتی هستیم که نظام طاغوت را واژگون کرد و یک نظام اسلامی حاکمیت پیدا کرد و همه هدف این بود که اسلام و ارزش های اسلامی حاکم شود و کشور و مردم هویت، فرهنگ و نظام استقلال خود را پیدا کند.

مردم در خلال و پس از انقلاب صدمات بسیاری متحمل شدند و جنگ تحمیلی و یورش های ضد انقلاب سبب به شهادت رسیدن بسیاری از مسئولان و مردم عادی شد تا این نظام پابرجا ماند.

این امانت به مردم و مسئولان داده شده و هر کدام وظیفه خاص خود را دارند در بسیاری از موارد مردم عادی امتحان خود را خوب پس دادند انتظار است که مسئولان هم در این راه نقش موثری را ایفا کنند.

انتظار از سیاستمداران این است که به ابزارهای ایمان، سعه صدر، وحدت و اخلاق مجهز باشند و در مرحله نخست در مقام این باشند که به مردم خدمت کنند و برای استقرار این نظامی که این همه هزینه داشته همه تلاش و فکر خود را بکار گیرند و وحدتی را که در سایه اسلام، امام و رهبری پدید آمده حفظ کنند و با رصد مشکلات مردم، در صدد حل آن ها باشند ونسبت به آینده نظام و آینده جوانان احساس تعهد کنند و برنامه ریزی های لازم را داشته باشند.

از مسئولان این انتظار است که با همه مشکلاتی که پیش روی خود دارند، تمام تلاش خود را بکار گیرند و با حفظ وحدت و مصالح کلی نظام به مردم خدمت و مشکلات آنان را برطرف کنند.

نظامی را بسازند که در شان نظام اسلامی است و بنا بوده و است که بر اساس ارزش های اسلامی حرکت کند.

تلاش مسئولان در این رابطه، مشکور مردم است و خداوند هم ازآنان قبول می کند اما در صورت کوتاهی و سستی نسبت به حل مشکلات مردم، جاه طلبی و تلاش برای کسب مقام، استفاده نکردن از تمام ظرفیت های کشور و نداشتن تلاش لازم برای استقلال کشور در برابر خدا، مردم و خون های ریخته شده مسئول هستند.

آیت الله هاشمی سر مصالح کلی نظام معامله نمی کرد

حرکاتی که برخی از آقایان برای قدرت طلبی یا مظلوم نمایی یا هر دلیل دیگری دارند، آقای هاشمی در هشت سالی که از محور سیاست دور بود انجام نداد؛ آیت الله هاشمی به کدام یک از این ابزارها جهت حفظ وحدت و نظام مجهز بود؟

از خصوصیات آیت الله هاشمی رفسنجانی این بود که واقعا انقلاب اسلامی را با تمام جان لمس و درک و خود را وقف خدمت به مردم کرده بود و مصالح نظام برای وی اولویت نخست بود و حاضر نبود با مصالح کلی نظام معامله کند و همواره در مقام این بود که وحدت نیروهای طرفدار نظام و انقلاب حفظ شود معتقد بود که کسانی که انقلاب را قبول دارند ولو هم فکر وی نباشند باید حفظ شوند.

امام هم نظرشان این بود که تمام کسانی که پای انقلاب هستند و چارچوب های اولیه نظام را قبول دارند ولو این که از نظر فکری زوایایی با امام و مسئولان نظام داشته باشند، باید حفظ شوند و آنان را تحمل می کردند.

وی اهل فکر و نظر بود، درصورت بروز مشکل برای نظام بی تفاوت نبود و با ورود خود سعی بر تبدیل تهدیدها به فرصت می کرد و با پیش آمدن بحران در تمام مقاطع سعی بر سوارشدن بر بحران ها داشت تا آن ها را درجهت مصالح نظام مدیریت و مشکلات را حل کند.

آیت الله هاشمی از تمام افکار بهره می برد

واقعا در مقاطعی خدمات مهمی پیش و پس از انقلاب، در تصمیم گیری های کلان ودر برخورد با ضد انقلاب درداخل و منافقان و در زمان جنگ وپایان آن و زمان سازندگی داشت و پس از آن مشکلات را با عراق با وجود صدام حل کرد و با تدبیر وی اسرا مبادله و زمین های غصب شده گرفته شد؛ وی با بکارگیری تمام تلاش و فکر خود از ظرفیت نیروهای داخلی و از همه افکار خوب بهره گرفت اما بسیاری از این مسائل غافل هستند.

پس از جنگ ایران و عراق بسیاری از کشورها و سیاستمداران می گفتند جنگ که تمام شود مشکلات ایران حتمی می شود و برای مردم و کشور بحران بوجود می آید، وی آستین ها را بالا زد و حرکت سازندگی را ایجاد کرد.

آیت الله هاشمی تعادل کشور را حفظ می کرد

نمونه این حرکت را به طور ناکام مانده برخی سیاستمداران گذشته مانند امیرکبیر انجام دادند اما وی نقش بسیار مهمی را در این رابطه ایفا کرد و در دولت پس از ایشان مشکلاتی داشتیم اما وی به گونه بود سنگ صبور بود که تعادل کشور حفظ شود.

مهم تر از این ها آن زمانی که برخی نیروهای طرفین به نحوی نادانسته یا دانسته می خواستند ایشان را به حاشیه برانند اینگونه نبود که دست از کمک به نظام بردارد و نسبت به مشکلات بی تفاوت باشد و اسرار نظام را برای دیگران فاش و مصالح کلی نظام را فدای موقعیت های خود کند.

هر گاه نیاز بود که وی مشکلات را از جلوی پای نظام بردارد دریغ نمی کرد در پاره ای از موارد امکانات وی محدود بود حتی در ارتباط با فتنه یادم نمی رود خدمت ایشان رفتیم و انتظارات خود را از وی بیان کردیم و پرسیدیم که چرا در بحران ها ورود پیدا نمی کنید؟ توضیح دادند که در تلاش هستند تا شبه بحرانی که در حال پدیدآمدن است و مقام معظم رهبری به عنوان فتنه از آن یاد کردند را حل کند وبرای حل آن ساختار و پیشنهادهای دیگری در نظر داشت و تا آن مقداری که می توانست فروگذار نکرد.

لذا یکی از خصوصیات آیت الله هاشمی صبور بودن وی بود تا آخر همواره سعی می کرد بسیاری از شایعات نسبت به خود و خانواده خود را (ولو این که نسبت به خانواده شاید مقداری واقعیت داشته باشد) نادیده و حفظ نظام، تعامل با رهبری و وحدت ملی را مدنظر گیرد.

 آیت الله هاشمی مخلصانه پای انقلاب ایستاد

اشاره کردید که آقای هاشمی پیشنهادهایی برای فتنه داشت؛ آن ها عملی نشد؟

وی همان زمان بیان کرد که جلساتی با برخی افراد داشته اما پیشنهادهای وی مقبول واقع نشده زیرا آن زمان ابزارهای لازم در اختیار ایشان نبود و نتوانست ورود پیدا کند وعده ای از هر دو طرف به مساله دامن زدند و در نتیجه کم کم چنین تلقی شد که گویا وی فتنه را دامن زده در حالی که تلقی درستی نبود.

بعدها تاریخ باید قضاوت کند؛ نمی توان گفت که کسانی که عصمت ندارند از خطا مصون هستند بلکه همه خطا دارند، چه کسی می تواند ادعا کند که در هیچ مقطعی هیچ خطایی نداشته است؟ هرگز اینگونه نیست که آقای هاشمی هم هیچ خطایی در عمر خود نداشته اند ما هم نقدهایی به ایشان داشته و داریم اما در کل می توان گفت ایشان مخلصانه پای امام، رهبری و انقلاب بود و تمام نیرو و ظرفیت خود را برای خدمت به انقلاب بکار گرفته بود.

آیت الله هاشمی بصیرت خوبی نسبت به شناخت افراد داشت

آیت الله هاشمی برخی مسائل را پیش بینی می کرد اما خیلی به آینده نگری های وی بها داده نمی شد؛ در مورد آینده نگری وی چه نظری دارید؟
از ویژگی های دیگر آقای هاشمی شناسایی و ارزیابی خوب نیروهای مرتبط با نظام بود؛ وی نسبت به برخی افراد در سال ۸۴ تعبیراتی داشت که هم اکنون متوجه آن می شویم که چقدر پخته و حساب شده بود.

بصیرت خوبی نسبت به شناخت افراد و اغراض آنان داشت و می دانست شخصیت آنان چگونه است و تا چه مقدار در کنار نظام و رهبری می مانند متاسفانه بسیاری این برآوردها را نداشتند.

برخی امروز به شکلی در مقابل نظام، برخی پایه های نظام و مقابل نهادهای اصیل قرار گرفتند که وی آن زمان وقعی به این افراد نمی داد و این وضعیت را پیش بینی می کرد.

چقدر آینده نگری ایشان در زمان فعلی ما نیاز است؟
باید آینده نگری داشت اما مسائل اجتماعی به هم پیوسته است و متغیرهای آن تغییر می کند گاهی اوقات متغیرهای جدیدی می آید آن ها را درگیر آن متغییرها می کند و در نتیجه در مقام این برمی آییم که مشکلات فعلی را به گونه ای حل کنیم که بحران در کشور بوجود نیاید حقیقت این است که به این سادگی نیست که بتوانیم این مساله را باز و اظهارنظر کنیم.

وقتی این متغییرها می آید شرایط عادی نیست مسائل مرتبط با تحریم ها، برجام و پسابرجام و مشکلات منطقه و مشکلاتی که در ارتباط با سوریه و یمن پیش آمد ساده نبود.

 متغییرهایی در جامعه ورود پیدا می کند و هر کدام آثار و تبعاتی دارد و در عمل تبدیل به اولویت های اول می شود و در نتیجه بسیاری از کارهای دیگر مغفول می ماند و پیش نمی رود.

لذا از یک سو باید به مسائل جهانی بیاندیشیم و از سوی دیگر توجه به مشکلات داخلی داشته و تعادلی بین آن ها و بین تصمیم گیری ها در این زمینه داشته باشیم والا مشکلات ما این است.

ما حرف های درشت درشت می زنیم تبعاتی دارد که گاهی اوقات برای عموم مردم در شرایط فعلی قابل تحمل نیست باید با توجه به ظرفیت مردم و مشکلات جوانان و اشتغال واقع بینانه ملاحظه کنیم و تصمیمی بگیریم که در کل برای آینده نظام مفید است.

بیش از این می شد از آیت الله هاشمی به نفع نظام استفاده کرد

به نظر شما از ظرفیت آیت الله هاشمی استفاده درست شد؟
هاشمی یک ظرفیت بالایی در مسائل داخلی و خارجی بود حقیقت این است بیش از این می شد از این ظرفیت به نفع نظام استفاده کرد اما نگذاشتند از ظرفیت ایشان در نظام استفاده شود، به صورت محدود استفاده می شد؛ من به یاد این بیت از شعری افتادم که « پروبال ما بریدند در قفس گشودند           چه رها چه بسته مرغی که پرش بریده باشند»

آیت الله هاشمی مشاور خوبی برای رهبری بود

وی مشاور خوبی برای رهبری بود بیش از دیگران می توانست کارایی داشته باشد اما وضعیت اینگونه شد که شد.

به طوری که اگر شما صحبت از هاشمی می بردید گویا طرفدار فتنه بودید وقتی کار به اینجا برسد چه کاری از هاشمی برمی آمد دیگر رسما ایشان جزء چند نفری که فتنه زیر سر آنان بود تلقی می شد وقتی این تلقی نسبت به چنین فردی پیش آید همین قدر هم مقام معظم رهبری باعث حفظ شان وی شد کار سختی بود اینگونه نبود که به راحتی باشد.

وقتی کاری کردیم که شخصی نتواند نقش خود را ایفا کند خیلی خلاء بود یا نبود وی هم آشکار نمی شود.

 برخی سنگ امام و رهبری را برای مقاصد خود به سینه می زنند

اصلاح طلبان و اصولگرایان در دوره های مختلف تا زمانی که از قدرت کنار بودند و هر وقت احساس خطر کردند از آیت الله هاشمی استفاده کردند اما وقتی به قدرت رسیدند فراموش کردند و قدردان نبودند چرا در کشور ما اینگونه است؟ این قضیه را چگونه تحلیل می کنید؟
دنیا همین است متاسفانه وقتی ارزش ها بر ما حاکم نباشد گاهی از شخصیت ها به عنوان ابزار استفاده می کنیم برخی اشخاص و جریان ها که سنگ امام و رهبری را به سینه می زنند برای مقاصد خودشان می زنند ممکن است برخی ارزشی و برخی ابزاری برخورد کنند اما متاسفانه دنیا اینگونه بوده و هست اما چنین انتظاری از مسئولان کشور اسلامی نیست.

هاشمی هم ظرفیتی بود که از آن استفاده نشد؛ متاسفانه برخوردهای ابزاری را داریم و از نظر اخلاقی نیاز به کار داریم زیرا این رفتارها آنگونه که باید و شاید متناسب با چنین انقلاب، نظام و رهبرهایی نیست باید از نظر اخلاقی و ارزشی خوب عمل کنیم.

 اخلاق مداری در مواقع بحرانی خود را نشان می دهد

چرا سیاست ورزی در کشور ما جای خود را به سیاست بازی می دهد بخصوص زمان انتخابات ها آیا اخلاق و قانون حاکم نیست یا احزاب قدرتمند وجود ندارد؟
باید خودمان را اصلاح کنیم یکی از مسائل مهم این است که در مواقع بحرانی بتوانیم بر منش، اخلاق و ظرفیت اسلامی خود متکی باشیم، متاسفانه گاهی اوقات این ها امتحان هایی برای ما است که نشان می دهد که مسائل کلی نظام یا منافع فردی و گروهی خود یا مسائل غیرالهی و مصالح غیرنظام بر ما حاکم است.

 اینگونه نیست که همه آدم ها در مراتب تقوا مانند هم باشند این مراتب امتحانی برای همه ما است ومردم و مسئولان هر کدام به شکلی مسئولیت دارند همه باید جهت ساخت آینده نظام و کشور تلاش کنیم.

حل مشکلات مردم در اولویت باشد

در مرحله نخست باید مشکلات مردم توجه، رصد و اولویت بندی شود گاهی اوقات اولویت ها جا به جا می شود

کشور درگیر نامناسب بودن وضعیت معیشت، بی اخلاق، بی بندوباری، آسیب های اجتماعی و فرهنگی است و باید تمام تلاش ها برای حل آن بکار گرفته شود.

با امکانات روز باید فرهنگ اصیل خود را منتقل کنیم

مسئولان جمهوری اسلامی در مجموع تلاش گر بودند اما امروزه تهاجم ها علیه ایران قابل مقایسه با گذشته نیست و امکانات در اختیار گرفته شده در جهت تهاجم فرهنگی کم نیست ما هم باید از همین امکانات استفاده کنیم بتوانیم فرهنگ اصیل خود را منتقل کنیم.

همه باید تلاش کنند تا با توجه به دشمنی و تهاجم های خارجی و گاهی بی درایتی و بی کفایتی های داخلی، مشکلات به حداقل برسد.

ایران سازوکاری برای حفظ سیاستمداران ندارد

تمام روسای جمهور ما برعکس کشورهای دیگر به غیر از آقای رجایی که شهید شدند و آیت الله خامنه ای که اوایل انقلاب بود یا طرد شدند یا برایشان مشکل پیش آمد در صورتی که هر کدام با رای مردم آمدند و هشت سال به هر نحوی کم یا زیاد خدمت کردند اما تا هستند از بدی ها گفته می شود وقتی فوت می کنند برخی از تلاش هایشان هم می گویند دلیل این امر چیست؟

حقیقت این است که چنین چیزی هست و باید نخست ساختاری داشته باشیم که بتوانیم تمام روسای جمهور را به گونه ای حفظ کنیم زیرا آنان ظرفیت هایی هستند چه بسا که برخی دست اندازی و از آنان سوءاستفاه کنند.

در دنیا به این گونه نیست اما در ایران زمانی که دوره ریاست جمهوری یک شخص تمام شد گمان می کنیم فرد عادی است و رهایش می کنیم و در نتیجه سازوکاری نداریم.

بحران هایی که در برخی مناطق در کشورهای دیگر پیش می آید توسط روسای جمهور پیشین آنان کنترل می شود و کارهای اساسی را با قدرت آنان حل می کنند اما در ایران به این دلیل که سازوکار لازم برای حفظ آنان وجود ندارد آنان رها می شوند در حالی که این ها که از مردم رای می گیرند تا آخر عمر درصد معتنابهی از رای مردم را دارند و اینگونه نیست که همه رای ها را از دست داده باشند بلکه برای خود جایگاهی دارند.

از سوی دیگر برخی از این ها آدم های ضعیف و کم مایه ای بودند وقد وقواره ریاست جمهوری نداشتند بی تدبیری ها باعث شد به این ها بها داده شود و سر کار بیایند.

سازکار حفظ و مهار روسای جمهور را نداریم

آمدند و پس ازاینکه خراب کاری کردند باز هم رها نمی کنند و سازکاری هم نداریم که آن ها را مهار کنیم.

مساله این است؛ با برخی بی وفایی کردیم با برخی بد رفتاری کردیم می شد بهتر از این عمل شود رها کردن به این صورت قابل درک نیست.

راهکار چیست؟ زیرا پس از ۴۰ سال باید به ساختاری برسیم.
یک جواب نمی شود داد؛ نکته این است که آن چه از بیرون دیده می شود هر کس آمد و دور افتاده شد

 نمی شود همه بد باشند اگر همه بد باشند که چه انتخاباتی است؟ ما مسائلی را قبول کردیم پس یا مسئولان یا مردم اشتباه کردند یا مربوط به ساختار و سیستم است.

 

 

 

 

telegram 19dey.com

اخبار مرتبط

شبکه خبری

نسخه قابل چاپ:
تعداد نظرات: 0
همه مطالب تاریخ: ١٩-١٠-١٣٩۶, ١١:۵۶

   

پر مبحث ترین ها