۱۹ دی آنلاین: سخنگوی وزارت امور خارجه با بیان اینکه سفر رئیس ستاد ارتش پاکستان به تهران در چارچوب نقشآفرینی این کشور برای کمک به کاهش تنش انجام شد، تاکید کرد: ایران منافع ملی را مبنای تصمیمگیری قرار میدهد و در برابر تلاش آمریکا برای تحمیل خواستههای خود، تسلیم دیکته واشنگتن نخواهد شد.
«اسماعیل بقائی» سخنگوی وزارت امور خارجه روز سهشنبه ۱۰ شهریور در نشست خبری به بیان مهمترین دیدگاهها، تصمیمات و اقدامات وزارت امور خارجه پرداخت.
سخنگوی وزارت امور خارجه در ابتدای این نشست گفت: هفته گذشته وزارت امور خارجه به عنوان دستگاه برتر یا برگزیده در جشنواره شهید رجایی انتخاب شد. این انتخاب بازتاب تلاش بیوقفه همکاران ما در دستگاه دیپلماسی است که در سختترین روزها در کنار میدان و همپای میدان چراغ دیپلماسی را روشن نگه داشتند و با رایزنی، تببین و حضور فعال در عرصه رسانه و سازمانهای بینالمللی و همینطور از طریق رایزنی دوجانبه با سایر کشورها در جهت دفاع از منافع و حقوق ملت ایران کوشیدند. این انتخاب را به همکارانم تبریک میگویم و به خاطر زحماتی که در عرصه دیپلماسی انجام دادند و انجام میدهند، قدردانی کنم.
بقائی همچنین شهادت سه نفر از هموطنان در جریان حمله تجاوزکارانه آمریکا به جزیره لارک را به خانوادههای این عزیزان و مردم ایران تسلیت گفت.
از همه ظرفیتهای میدان و دیپلماسی برای احقاق حقوق ملت ایران استفاده میکنیم
سخنگوی وزارت خارجه در پاسخ به پرسشی درباره «رویکرد و نگاه دستگاه سیاست خارجی به وضعیت جاری مذاکرات با آمریکا» گفت: وزارت امور خارجه بر اساس منافع و مصالح کشور، تحولات را ارزیابی و دیدگاههای خود را بیان میکند و نهایتاً هر آنچه توسط مراجع ذیصلاح تصمیمگیری شود، بر همان اساس عمل خواهد کرد.
وی ادامه داد: در اینکه هیئت حاکمه آمریکا در اعلام مواضع خود دچار بیثباتی، در اظهارات دچار نوسان و در رویکردها دچار سردرگمی است، تردیدی نیست؛ اما این موضوع باعث نمیشود ما از استفاده از همه ظرفیتهایمان، چه در میدان و چه در دستگاه دیپلماسی، غافل شویم. ما حتماً با در نظر گرفتن همه جوانب امر، هرجا که لازم باشد از توانمندیها و ابزار دیپلماسی استفاده خواهیم کرد؛ هم برای تبیین مواضعمان و هم برای تأمین و احقاق حقوق ملت ایران.
پاکستان و برخی دیگر از کشورها برای کاهش تنش، تلاش میکنند
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش ایرنا که «تحولات ده روز اخیر و همزمانی سفر مقامهایی از پاکستان، عمان و قطر به ایران با تلاشها برای تنشزدایی و یافتن فرمولی برای خاتمه جنگ، افکار عمومی را تا حدودی سردرگم کرده است. در حالی که از نزدیک شدن ایران و عمان به صدور بیانیه مشترک درباره ترتیبات اجرایی جدید در هرمز سخن گفته میشد، ناگهان شاهد تکرار تجاوز نظامی آمریکا به ایران پس از وقفهای حدود دو هفتهای بودیم. آیا واسطهها، بهویژه عاصم منیر، پیامی درباره احتمال تشدید تنش از سوی واشنگتن و عدم تمایل آمریکا به بازگشت به تعهدات اسلامآباد به تهران منتقل کرده بودند؟ آیا ایران ممکن است به فرمولی غیر از یادداشت تفاهم اسلامآباد برای پایان جنگ رضایت دهد؟» گفت: فرمول دائمی ما منافع ملی است و با توجه به شرایط و مقتضیات، مختصات تأمین منافع ملی، در موردش تصمیمگیری میشود.
بقائی ادامه داد: آقای عاصم منیر نه پیام مثبتی داشت، نه پیام منفی. ایشان در چهارچوب نقشآفرینی پاکستان به عنوان یک کشور دوست، به عنوان یک کشور همسایه، به عنوان کشوری که در پنج، شش ماه گذشته مساعی جمیله خودش را به کار گرفته برای کمک به کاهش تنش، به ایران سفر داشتند و دیدگاههایشان را مطرح کردند. این تلاشها نه فقط از سوی پاکستان، بلکه از طریق برخی دیگر از کشورها ادامه دارد.
وی افزود: اینکه آمریکا مرتکب چنین جنایتی شد، برای ما تازگی ندارد. آمریکا هر بار بهانهای، اقدامات تجاوزکارانهاش را انجام داده و حتماً پاسخ لازم را هم، البته، دریافت کرده. این رفتارها فقط نشانگر سوءنیت آمریکاست، نشانگر این است که هم از یک سو دچار سردرگمی هستند، به دلیل گرفتار شدن در اشتباه راهبردی که خودشان مرتکب شدند، و هم به این دلیل که معتاد هستند به زیادهخواهی و مفهوم مذاکره را با دیکته کردن اشتباه گرفتند؛ چیزی که در مورد ایران قطعاً جواب نخواهد داد. تا مادامی که به این شیوه عمل کنند، حتماً نتیجه غیر از آنچه که تاکنون گرفتند، نمیگیرند. تأکید ما این است که ما باید با تمام توان، با هوشیاری کامل، مراقب تحرکات دشمن باشیم و همینطور که نشان داده شد، هیچ تعرضی را نیروهای مسلح ما بیپاسخ نخواهند گذاشت.
درباره نحوه ادامه تفاهمنامه اسلامآباد با توجه به شرایط روز تصمیم میگیریم
سخنگوی وزارت خارجه در پاسخ به پرسشی درباره اینکه «آیا شرایط و توافقی که در اسلامآباد توسط دونالد ترامپ امضا شد، هنوز موضوعیت دارد و قابلیت اجرا دارد؟» گفت: در هر بحثی درباره تفاهمنامه اسلامآباد، این واقعیت را نباید از نظر دور داشت که آمریکا مرتکب نقض تعهدی شد که در بالاترین سطح هیئت حاکمه این کشور امضا کرده بود. امضای رئیسجمهور آمریکا پای یادداشت تفاهم اسلامآباد بود. آمریکا متعهد شده بود و آگاهانه تعهداتی را پذیرفته بود و علیالقاعده آگاهانه تصمیم به نقض آنها گرفت؛ صرفاً حدود ۲۱ یا ۲۲ روز پس از امضای این تفاهم.
وی ادامه داد: بنابراین، آمریکا باید به خاطر نقض فاحش و گسترده تفاهمنامه اسلامآباد پاسخگو باشد. ما با توجه به مقتضیات زمانی و شرایط روز، درباره نحوه ادامه کار تصمیم خواهیم گرفت. در شرایط فعلی، با توجه به اینکه هم تحریم و محاصره دریایی آمریکا ادامه دارد ــ همانطور که بارها عرض کردم، این اقدام خودش مصداق عمل تجاوزکارانه است ــ و متعاقباً جنگ اقتصادی را علیه ایران تشدید کردند، در چنین شرایطی قاعدتاً ما باید بر دفاع و مقاومت در برابر زیادهخواهی آمریکا متمرکز شویم.
آزمونهای تافل چه ارتباطی با موضوع هستهای دارد؟
سخنگوی وزارت امور خارجه در نشست خبری خود در پاسخ به پرسشی درباره «واکنش وزارت امور خارجه نسبت تحریم خدمات آموزشی بینالمللی از جمله آزمونهای تافل به کاربران ایرانی» گفت: بخشهای ذیربط وزارت امور خارجه، در حد توان خود، برای تسهیل امور دانشآموزان، دانشجویان و متقاضیان چنین آزمونهایی تلاش میکنند. اما یک واقعیت بار دیگر روشن شد و آن اینکه آمریکا در دشمنی خود با جمهوری اسلامی ایران، تکتک شهروندان ایرانی را در همه حوزهها به عنوان هدف مشروع در نظر میگیرد. وگرنه اگر واقعاً کوچکترین صداقتی در ادعای نگرانی درباره موضوع هستهای داشتند، یک آزمون دانشآموزی یا موضوعی که صرفاً مرتبط با مبادلات دانشجویی است، چه ارتباطی با موضوع هستهای دارد؟
بقائی خاطرنشان کرد: این موارد نشان میدهد آنچه خودشان این بار نیز صراحتاً از آن با عنوان «جنگ اقتصادی علیه ایران» یاد کردهاند، علم، دانش، فناوری و به نوعی تمدن ایرانی را هدف قرار داده است. این موضوعی نیست که بخواهیم درباره آن تحلیل کنیم؛ آنها صراحتاً در این موارد بارها اعلام کردهاند. این اتفاقات، در عین حال که برای ما ایجاد مزاحمت میکند، من کاملاً درک میکنم که این تحریمها در حوزههای مختلف موجب دشواری میشود. اما ما راهی جز مقاومت، یادگیری و استفاده از روشهای بدیل برای انجام اموری که باید انجام دهیم، نداریم. راه این است که با ابتکار و خلاقیت، راههای جایگزین را پیدا کنیم.
دروغگویی به بخشی از دیپلماسی عمومی آمریکا تبدیل شده است
سخنگوی وزارت خارجه در پاسخ به پرسشی درباره «تناقضگوییهای دولت آمریکا در قبال جنگ و دیپلماسی مقابل ایران» گفت: آمریکا به دلیل گرفتار شدن در وضعیتی که خودش ایجاد کرده، دچار سردرگمی شده است، تردیدی نیست. برای فرار از واقعیات، هر بار دروغی را منتشر میکنند و فکر میکنم دیگر در این مورد تردیدی وجود ندارد. آنچه واضح است، این است که آمریکا به دلیل اشتباه محاسباتی، به دلیل ارتکاب یک جنگ غیرقانونی علیه جمهوری اسلامی ایران و به نوعی گرفتار کردن کل منطقه و جهان در این جنگ، دچار فرسایش شده است.
وی ادامه داد: این یک واقعیت است که در بدنه نیروهای مسلح و ارتش آمریکا، اعتراضات فزایندهای نسبت به عملکرد هیئت حاکمه آمریکا وجود دارد. افکار عمومی آمریکا نیز از رفتار دولتمردان خود خسته شدهاند. در این موارد تردیدی نیست و ظاهراً دروغگویی تبدیل به بخشی از دیپلماسی عمومی آمریکا برای مدیریت فضایی شده است که خودشان در آن گرفتار شدهاند.
در کوه کلنگ فعالیت هستهای نداریم
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که «مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی اخیراً اظهاراتی را مطرح کرده و گفته است که شواهد محکمی در مورد ادعاهایی که در خصوص فعالیتهای هستهای ایران در کوه کلنگگزلا مطرح شده، وجود ندارد و از طرف دیگر بر یک راهحل پایدار در خصوص حل موضوع هستهای ایران تأکید کرده است. ارزیابیتان را در مورد این اظهارات میخواستم جویا شوم و اینکه آیا در حال حاضر مذاکره یا گفتوگویی بین ایران و آژانس در جریان است و اگر است در چه چارچوبی است؟» گفت: ما در تماس با آژانس بینالمللی انرژی اتمی در چارچوبهای متعارف هستیم. نمایندگی ما نزد آژانس بینالمللی انرژی اتمی در وین، هر جا که لازم باشد، با طرفهای ذیربط در آژانس گفتوگو میکند. اما اگر منظور از مذاکره، تحول جدید بین ایران و آژانس باشد، چنین چیزی نداریم. صحبتهایی که در مورد فعالیتهای هستهای در نقاط مختلف مطرح میشود، از جمله در کوه کلنگ، موضوعی است که ما قبلاً نیز درباره آن موضع خود را اعلام کرده بودیم. متأسفانه در برهههای مختلف، برخی تناقضگوییها و برخی اظهارنظرهای سیاسی مقامات آژانس، از جمله شخص مدیرکل، موجب سوءاستفاده طرفهای مقابل شده است.
بقائی افزود: ما کماکان این مطالبه جدی را از آژانس داریم که رفتار خود را منطبق با مسئولیتی کند که طبق اساسنامه آژانس بر عهده دارد و از ورود به موضوعاتی که نشان داده شده تحت تأثیر سیاست و رویکردهای سیاسی برخی کشورهای عضو هستند، خودداری کند. اما این اظهارنظری که مدیرکل مطرح کرده، نشان میدهد نکتهای را که ما بارها گفتهایم، تأیید میکند؛ البته نه اینکه چون آنها این حرف را زدهاند، بخواهیم آن را به عنوان اثباتکننده موضع خودمان در نظر بگیریم، اما ما قبلاً نیز گفته بودیم که در این مکان، فعالیت هستهای نداریم.
جنایات آمریکا در ایران به میناب و لامرد محدود نمیشود
سخنگوی وزارت خارجه در پاسخ به پرسشی درباره «اقدام حقوقی وزارت خارجه برای پاسخگو کردن عاملان جنایت به شهادت رساندن کودکان در مدرسه شجره طیبه میناب» گفت: ما نیازی به استناد به گزارش نشریات غربی یا کارشناسان غربی نداریم تا نشان دهیم اتفاقی که در میناب، لامرد، قشم و بسیاری از بخشهای دیگر ایران رخ داد، مصداق جنایت جنگی بوده است. این موضوع کاملاً روشن است. من قبلاً هم عرض کردم که یادمان نرود یکی از شیوههای طرف آمریکایی برای پوشاندن عمق و گستره جنایاتی که مرتکب شده، این است که یکی دو مورد را برجسته کند و رسانهها را مشغول آنها کند تا در نهایت تصمیم بگیرند که صرفاً یک یا دو مورد جنایت جنگی بوده و گویی بقیه اقداماتی که انجام دادهاند، قانونی بوده است. این موضوع را باید مدنظر داشته باشیم.
بقائی ادامه داد: همه اقداماتی که آمریکا در جریان تجاوز نظامی علیه ایران مرتکب شد، از نظر ما، تکتک مصداق جنایت جنگی است. این جنگ هیچ مبنای قانونی نداشته، یک جنگ مطلقاً ظالمانه و غیرقانونی بوده و همه اقداماتی که انجام شده، جنایت جنگی محسوب میشود. اما میناب برجسته شد، به دلیل اینکه جمعی از معصومترین انسانها در جریان آن جنایت به شهادت رسیدند. لامرد نیز به این دلیل برجسته شد که برای نخستین بار از یک سلاح ممنوعه برای کشتار بیشتر استفاده کردند. وظیفه ما و وظیفه شما این است که همه موارد ارتکابی را مستندسازی کنیم؛ هم برای طرح در سطح بینالمللی و هم برای رسیدگی در محاکم داخلی.
کشورهای اروپایی از افتادن در ورطه تبعیت محض از دستورات غیرقانونی آمریکا پرهیز کنند
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسشی درباره همزمانی حمایت اروپا از تحریمهای آمریکا علیه ایران و اعلام تمایل برای کاهش تنش در منطقه، گفت: اروپا اگر فکر میکند که با هزینه کردن از ایران میتواند برای خود نزد آمریکا احترام کسب کند و جایگاهی ایجاد کند، سخت در اشتباه است. تجربه نشان میدهد که مماشات و تبعیت در برابر آمریکا، به عنوان طرفی که دچار خودبرتربینی، زیادهخواهی و قلدری است، صرفاً اشتهای طرف آمریکایی را بیشتر میکند. من فکر میکنم که اروپاییها مدتی استعداد و ظرفیت آموختن از تجارب زیسته خود را از دست دادهاند. اروپا میتواند اندکی به گذشته نگاه کند. اتفاقی که بعد از همراهی اروپا با آمریکا در جریان اسنپبک افتاد، خود بسیار گویاست. نتیجه همراهی اروپا با آمریکا این شد که آمریکاییها اروپا را حتی از حضور فیزیکی در مذاکرات با ایران محروم کردند.
وی ادامه داد: بنابراین، لازمه کسب احترام این است که از خودتان هتک حرمت نکنید. اروپاییها این موضوع را از ما، به عنوان کسانی که به مدت چند دهه با زیادهخواهی و قلدری آمریکا دست و پنجه نرم کردهایم، بپذیرند. این نصیحتی خیرخواهانه به کشورهای اروپایی است که از افتادن در ورطه تبعیت محض از دستورات غیرقانونی آمریکا پرهیز کنند. در جریان صدور این بیانیه، اتحادیه اروپایی در واقع از همه ارزشهای مورد ادعای خود عدول کرد؛ از جمله ارزشهایی مانند احترام به حاکمیت قانون. حتی مقررات مصوب اتحادیه اروپایی، مقرره موسوم به قانون انسداد، به کناری گذاشته شد.
بقائی خاطرنشان کرد: تبعیت اروپا از تحریمهای آمریکایی نیز خلاف مقررات حقوق بینالملل است، یک عمل متخلفانه بینالمللی محسوب میشود و همچنین نقض صریح مقررات خود اتحادیه اروپایی است. بنابراین، اتحادیه اروپایی به قیمت چشمپوشی از استقلال خود، حاکمیت تکتک کشورهای عضو و زیر پا گذاشتن حاکمیت قانون، خود را به مطیع آمریکا تبدیل کرد. در این ارتباط، قطعاً نتیجهای جز این نخواهند گرفت که اعتبار خود را بیش از پیش مخدوش کنند.
وی افزود: همه کشورهای اروپایی که در جریان این تصمیم مشارکت داشتند، به دلیل تبعات سیاسی و حقوقی این حمایت، مسئولیت خواهند داشت؛ زیرا کاملاً آگاهانه میدانند اقدام آمریکا خلاف حقوق بینالملل است. اقدامات آمریکا کاملاً مغایر با اصول حقوق بشر و مفاد منشور ملل متحد است؛ لذا در این زمینه، واقعاً کشورهای اروپایی باید پاسخگو باشند.
استفاده از سلاح هستهای را مغایر با آموزههای دینی خود می دانیم
سخنگوی وزارت خارجه در پاسخ به پرسشی درباره «انتشار اخباری پیرامون امکان سنجی خروج ایران از ان پی تی» گفت: در این دو سال فکر میکنم چندین نوبت این سؤال از من پرسیده شده است. در اینکه هم در سطح نخبگانی و هم در میان مردم عادی، خیلی وقتها تحلیلهایشان دقیقتر از امثال بنده است، این بحث مطرح است که چگونه شما میتوانید در یک سند بینالمللی عضو بمانید، اما در عین حال از همه مزایای آن محروم شوید و بدتر اینکه شما را به دلیل پایبند ماندن به تعهداتتان مجازات کنند و چنین جنایاتی را مرتکب شوند.
وی ادامه داد: این سؤال را کسانی باید پاسخ دهند که نظام منع اشاعه را به سخره گرفتند. آمریکا، بهعنوان کشور دارنده سلاح هستهای و یکی از کشورهای امین این سند، و همچنین حامیان این کشور که مدام سخن از حفظ معاهده عدم اشاعه و رژیم منع اشاعه میکنند، باید واقعاً پاسخگو باشند؛ به خاطر اینکه این سؤالی است که در سطح بینالمللی به صورت جدی مطرح است که چگونه نظام منع اشاعه را آمریکا و رژیم صهیونیستی در منطقه ما و فراتر از آن مورد خدشه قرار دادند.
بقائی خاطر نشان کرد: ما تا مادامی که در این سند (NPT) عضو هستیم، خود را متعهد به تکالیف مندرج در این سند میدانیم. موضع ما ثابت و اصولی بوده است. در رابطه با اصل سلاحهای هستهای، بهعنوان مخربترین سلاح کشتار جمعی، از نظر ما هم مغایر با آموزههای دینیمان است و هم سلاحی ضدتمدنی و ضدبشری است.
آمریکا منطقی برای همراه کردن کشورها در جنگ اقتصادی علیه ایران ندارد
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که «منطق آمریکا برای همراه کردن کشورهای دیگر علیه ایران در جنگ اقتصادی تا چه اندازه میتواند مؤثر باشد؟ همچنین، همانطور که اجلاسهای بینالمللی مانند شانگهای که امروز در حال برگزاری است و رئیسجمهور محترم نیز در این اجلاس حضور دارند، آیا میتواند تلاش متقابل ایران نسبت به این اقدامات یکجانبه آمریکا باشد؟» گفت: آمریکا فاقد منطق برای مجاب کردن کشورها به همراهی با جنگ اقتصادی خود علیه ایران است. تنها کسانی که در برابر منطق زور آسیبپذیر هستند، ممکن است با آمریکا همراهی کنند. هیچ بازیگر منطقی که اندک ارزشی برای حقوق بینالملل، منشور ملل متحد، حقوق بشر یا اخلاق انسانی قائل باشد، حتماً با آمریکا همراهی نخواهد کرد؛ به این دلیل که نفس و ذات اقدامات آمریکا علیه ایران مطلقاً غیرقانونی و غیرانسانی است.
وی افزود: ما از همه ظرفیتهایمان استفاده خواهیم کرد و فکر میکنیم که دنیا به خوبی متوجه شده است که اقدام آمریکا صرفاً علیه ایران نیست؛ اقدام آمریکا اعلان جنگ علیه همه ارزشها و اصولی است که ۱۹۲ کشور عضو ملل متحد، خودشان را نسبت به آنها ملزم میدانند.
بقائی خاطرنشان کرد: مهمترین اصلی که در نتیجه اقدامات آمریکا در معرض آسیب قرار گرفته، اصل حاکمیت و استقلال کشورهاست. اینکه شما بخواهید کشورها صرفاً برای ارضای هوسهایتان، برای ارضای مطامع یک کشور، روابط تجاریشان را با یک کشور دیگر قطع کنند، صرفاً چیزی نیست جز پایمال کردن مهمترین اصل مندرج در منشور ملل متحد که آن احترام به حاکمیت کشورهاست. در مورد شانگهای هم، دیروز و امروز نشست آن در حال برگزاری است و با توجه به اهمیتی که ما برای ترتیبات چندجانبه قائلیم، هم از حیث پیشبرد روابط دوجانبه با کشورهای عضو و هم از جهت تقویت چندجانبهگرایی، از این فرصت حتماً استفاده خواهیم کرد برای رایزنی با کشورها.
آمریکا با عددسازی و جعلیات، تلاش میکند جنایات خود در میناب و لامرد را به حاشیه براند
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به پرسشی درباره ادعاها و آمارهای جعلی رئیسجمهور آمریکا درباره جانباختگان دی ماه در ایران، گفت: ظاهراً بسیاری تصور میکردند که دروغگویی برای طرفهای آمریکایی یک تفنن و سرگرمی است، اما بعدها به بخشی از دیپلماسی عمومی آنها تبدیل شد. اکنون فکر میکنم جامعه جهانی به این جمعبندی رسیده است که دروغگویی به یک صنعت پردرآمد تبدیل شده است.
وی ادامه داد: اگر این عددسازیها را در کنار یکدیگر قرار دهید، در این شش ماه از ۲۰ هزار نفر شروع شد، سپس به ۳۰ هزار، ۴۰ هزار و ۱۰۰ هزار نفر رسید. بعید نیست که طی روزها و هفتههای آینده این عدد به یک میلیون نفر برسد. ما برخلاف طرفهای آمریکایی که هیچ ارزشی برای جان انسانها قائل نیستند، برای تکتک شهروندانمان که در جریان ناآرامیها جان خود را از دست دادند، اندوهگین هستیم. اما تردیدی نداریم که آمریکا، هیچ ارزشی برای جان انسانها قائل نیست و هیچ دلسوزی برای ایرانیان ندارد. اگر غیر از این بود، مرتکب جنایاتی که برخی از شما در همین جلسه به آن اشاره کردید، نمیشدند. اگر آمریکا حتی این عدد را به یک میلیون برساند، قطعاً عدد ۱۶۸ کنار نخواهد رفت. جنایاتی که در لامرد مرتکب شدند، از ذهن ما پاک نخواهد شد.
بقائی خاطرنشان کرد: به نظر میرسد یکی از اقداماتی که آمریکاییها انجام میدهند، همین است که با عددسازی و تولید این نوع جعلیات، تلاش کنند جنایاتی را که مرتکب شدهاند و ما حتماً از آن نخواهیم گذشت، به حاشیه برانند، برای آن توجیه ایجاد کنند و جامعه جهانی را با این اعداد مشغول کنند. اما خوشبختانه جامعه جهانی فریب این سخنان را نخواهد خورد. امروز یکی از دوستان از یکی از نرمافزارهای هوش مصنوعی درباره همین موضوع سؤال کرده بود. پاسخ آن جالب بود و به تناقضگوییهای موجود اشاره کرده بود. یعنی هوش مصنوعی هم واقعاً دیگر از دست دروغهایی که آمریکاییها تولید میکنند، به ستوه آمده است. علیرغم اینکه هوش مصنوعی در بسیاری از موارد نیز به هر حال تحت نفوذ خودشان ایجاد شده است.
تحریم یک عضو شانگهای، فشار علیه دیگر اعضاست
سخنگوی وزارت خارجه در پاسخ به پرسشی درباره اینکه «بیانیه بیشکک بهطور رسمی حملات نظامی به ایران را محکوم و از حاکمیت ملی ایران حمایت کرد. سؤال من این است که آیا به نظر شما این به آن معناست که تهران اکنون میتواند روی کمک واقعی فنی، نظامی و دفاعی شرکای خود در سازمان همکاری شانگهای، از جمله روسیه و چین، حساب کند یا اینکه این موضع صرفاً در قالب یک بیانیه قرائت شده و در چارچوب دیپلماتیک باقی خواهد ماند؟» گفت: قاعدتاً کشورها وقتی میپذیرند موضعی را در رابطه با یک موضوع اعلام کنند، حتماً نسبت به آثار آن نیز خودشان را ملتزم میدانند. انتظار ما این است که همه کشورهای عضو سازمانهای بینالمللی، از جمله سازمان همکاری شانگهای، بریکس و دیگر ترتیبات منطقهای، با درک اهمیت تحولات و با درک این واقعیت که قانونشکنی آمریکا محدود به یک کشور و منطقه نخواهد ماند، تلاش خودشان را مضاعف کنند برای صیانت از حقوق خودشان و حفظ حاکمیت ملی خودشان.
بقائی افزود: فشارها و تحریمهای آمریکا علیه یک کشور عضو، تحریمهای ثانویه آمریکا علیه یک کشور، تحریم و فشار علیه همه کشورهای دیگر نیز محسوب میشود. ما به رایزنی با همه کشورهایی که نسبت به حاکمیت قانون، حقوق بینالملل و مصالح و منافع ملی خودشان ارزش قائل هستند، حتماً ادامه خواهیم داد.
ادعا آمریکا درباره حمله به جزیره لارک به دلیل آمادگی ایران برای مینگذاری، دروغ است
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به پرسشی درباره ادعای آمریکا درباره حمله به جزیره لارک به دلیل آمادگی ایران برای مینگذاری و شرایط تنگه هرمز پس از این حمله گفت: آن ادعا، دروغ است. آمریکا هر بار برای اینکه جنایت خود را توجیه کند، بهانهای را مطرح میکند. نباید ادعای آمریکا را مقطعی و موردی نگاه کرد؛ باید جنایاتی را که در این دو سال مرتکب شدهاند، در کنار یکدیگر قرار داد.
وی ادامه داد: از ابتدا بهانهای که مطرح کردند، خطر قریبالوقوع بود؛ سپس خطر بمب هستهای ایران، چیزی که کماکان در حال تکرار آن هستند؛ خطر بمب هستهای. بنابراین، این یک الگو است که آمریکا هر بار دروغی را جعل میکند تا جنایت خود را توجیه کند. اینکه ما در قلمرو جمهوری اسلامی ایران برای دفاع از خودمان آماده شویم و تمهیدات لازم را بیندیشیم، به هیچکس ارتباطی پیدا نمیکند. این ادعایی هم که مطرح کردهاند، ادعایی بیش نیست. این اقدام، یک تجاوز نظامی آشکار بود و آمریکا باید در این موارد پاسخگو باشد که حتماً این اتفاق افتاد و خواهد افتاد
باید مراقب بود که جای طرف مدعی و مدعیعلیه در موضوع ایران و امریکا عوض نشود
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که «برخی از رسانهها مدعی شدهاند که آقای عاصم منیر در جریان سفر اخیرشان به تهران، پیشنهاد عبور از بند ۱۳ تفاهمنامه اسلامآباد را بدون در نظر گرفتن اجرای تعهدات از سوی آمریکا مطرح کرده و پیشنهاد ورود به مذاکرات جدید با آمریکا را داده است. آیا اساساً چنین درخواستی مطرح شده است؟ و اگر پاسخ مثبت است، پاسخ جمهوری اسلامی ایران به این درخواست چه بوده است؟» گفت: سفر آقای عاصم منیر به تهران در چارچوب تلاشهایی است که پاکستان از چند ماه قبل برای جلوگیری از تشدید تنش انجام میداده است. آن مواردی که مطرح کردند، عمدتاً گمانهزنی رسانهای است.
وی ادامه داد: در واقع امر، ما در شرایطی قرار داریم که اکنون نمیتوانیم اصلاً درباره بازگشت به فلان تفاهم صحبت کنیم؛ دلیلش هم روشن است، طرف آمریکایی آن را نقض کرده است. باید واقعاً مراقبت کرد که جای طرف مدعی و مدعیعلیه عوض نشود. آمریکا بود که جنگ را شروع کرد، آمریکا بود که تفاهم را نقض کرد، آمریکا بود که به بهانهای ساختگی مجدداً حملات را شروع کرد و اکنون هم این آمریکاست که باید در این زمینه در برابر جامعه جهانی پاسخگو بماند.
ایران با افزایش هزینههای آمریکا، واشنگتن را از ادامه جنگ پشیمان میکند
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که «برخی تحلیلگران میگویند که ایران در این جنگ یک مدل پیچیده را در پیش گرفته و در چارچوب آن تلاش میکند تا به جای شکست آمریکا، واشنگتن را با بالا بردن هزینههای سیاسی، اقتصادی، امنیتی و انتخاباتی از کرده خود پشیمان کند. آیا شما این رویکرد را تأیید میکنید؟» پاسخ داد: بله.
از هر ابتکاری برای حفظ چندجانبهگرایی و حقوق بینالملل حمایت میکنیم
سخنگوی وزارت خارجه در پاسخ به پرسشی درباره اینکه «رئیسجمهور چین در نشست سازمان همکاری شانگهای در تیانجین، «ابتکار حکمرانی جهانی» را با هدف مقابله با کمبودهای حکمرانی جهانی و پاسخ به چالشهای نظام بینالملل مطرح کرد. در آستانه نخستین سالگرد ارائه و اجرای این ابتکار، ارزیابی ایران از دستاوردهای آن چیست و ایران چه انتظارات و پیشنهادهایی برای تقویت و اجرای مؤثرتر این ابتکار دارد؟» گفت: ما از هر ابتکاری که در جهت ارتقای صلح و امنیت بینالمللی، حفظ چندجانبهگرایی، حفظ منشور ملل متحد و حقوق بینالملل باشد، حمایت میکنیم.
وی ادامه داد: چین بهعنوان شریک تجاری ایران، کشور دوست ایران و کشوری که دارای روابط در سطح شراکت راهبردی با ماست، برای ما اهمیت بسیار بالایی دارد. چین عضو دائم شورای امنیت سازمان ملل متحد است و ما همواره تلاش کردهایم از این جایگاه بهعنوان جایگاهی برای تقویت چندجانبهگرایی و ایجاد همبستگی بین کشورهای جنوب جهانی استفاده کنیم. در همکاری و تعامل با دوستان چینی، علیرغم اینکه در این یک سال اخیر، همانطور که شما اشاره کردید، به سالگرد صدور این ابتکار رسیدهایم، با ناامنی شدید در منطقه خود مواجه بودیم که دلیل اصلی آن نیز اقدامات غیرقانونی آمریکا و رژیم صهیونیستی بود.
قرارداد نفتی آمریکا و ونزوئلا مشکلات واشنگتن را حل نمیکند
سخنگوی وزارت خارجه در پاسخ به پرسشی درباره اینکه «هفته گذشته شاهد امضای توافقی میان ونزوئلا و آمریکا بودیم که آمریکا آن را دستاورد بزرگی برای خود دانسته است. آقای ترامپ گفته است که آمریکا کنترل ۶۵ میلیارد بشکه نفت ونزوئلا را در اختیار خواهد داشت. این استدلال مطرح شده است که این اقدام، واکنشی به بسته شدن تنگه هرمز یا به تعبیری تلاشی برای جبران آن است و آمریکا میخواهد از این طریق قیمت انرژی را در بازارهای جهانی، بهویژه بازار آمریکا، کاهش دهد. با توجه به اینکه انتخابات کنگره را نیز پیش رو داریم، آیا این اقدام را میتوان تلاشی برای اثرگذاری بر افکار عمومی آمریکا دانست که بهشدت علیه جنگ موضع میگیرند؟» گفت: درباره ماهیت این قرارداد و منافع و مضار آن، بهترین داور مردم بزرگ ونزوئلا هستند. در عین حال، میدانیم حرف و حدیث بسیار زیادی درباره اینکه آیا این قرارداد بر اساس اصول حقوق بینالملل و منافع مردم ونزوئلا تنظیم شده است یا خیر، وجود دارد. این موضوعی است که خودشان باید درباره آن صحبت کنند.
وی ادامه داد: یک بحثی هم مطرح شده که گویا این قرارداد سابقهای در تاریخ ایران دارد و از قرارداد دارسی در سال ۱۹۰۱، ۱۲۸۰، بهعنوان الگویی مورد استفاده در تنظیم چنین قراردادی استفاده کردهاند. حتماً کسانی که با تاریخ ایران آشنا هستند، میدانند که قرارداد دارسی چه بود و چه اتفاقی افتاد. ولی این مواردی است که به ما ارتباطی ندارد.
بقائی خاطر نشان کرد: اما درباره ارتباط این موضوع با تحولاتی که در منطقه ما جاری است و تلاشی که آمریکا دارد برای فرار از پیامدهای بحران خودساخته در منطقه ما انجام میدهد، میتوانم در یک جمله بگویم که این تاکتیک «بزک نمیر بهار میاد» حتماً نمیتواند مشکلاتی را که آمریکا برای خودش، برای منطقه ما و برای جهان در حوزه انرژی درست کرده است، از طریق بزرگنمایی عددی و صحبت کردن درباره میلیاردها بشکه نفتی که در اعماق زمین وجود دارد و اگر بخواهد مورد بهرهبرداری قرار بگیرد، حتماً نیازمند سالها وقت و انرژی است، حل کند. تنها راهحل مشکلاتی که درست کردهاند، این است که هرچه زودتر مسیرشان را که قطعاً گرفتاری بیشتر در باتلاق است، عوض کنند.
پیامی برای برقراری روابط با سوریه ارسال نکردهایم
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که «وزیر امور خارجه جولانی گفته است اگر ایران آنچه را در این ۱۴ سال با مردم سوریه کرده است بپذیرد، شاید امکان دیپلماسی با ایران فراهم شود. آیا واقعاً ایران، به صورت مستقیم یا از طریق میانجیهایی مانند پاکستان، پیام یا علامتی حاکی از اشتیاق برای برقراری روابط با رژیم داده است؟ آیا ایران قرار است در رابطه با موضوعاتی که وزیر خارجه جولانی گفته است، توضیح بدهد؟» گفت: پیامی برای برقراری روابط با سوریه ارسال نکردیم. بخش دوم سوال شما، اگر بخواهیم اعتراف کنیم، بله، اعتراف میکنیم که ما بنا به درخواست قانونی آن زمان، برای دفاع از مردم سوریه در برابر تروریسم کمک کردیم، به هر شیوهای که میتوانستیم. از این جهت، ما در چارچوب حقوق بینالملل برای حفظ تمامیت سرزمینی سوریه کمک کردیم.
وی ادامه داد: اگر صحبت از اعتراف باشد، این را هم فراموش نمیکنیم که در آن زمان، رژیم صهیونیستی جرات انجام اقداماتی را که در این یکی دو سال علیه مردم سوریه انجام داده است، نداشت. ما بسیار متأسفیم از اینکه بخش قابل توجهی از جولان سوریه در حال حاضر تحت اشغال رژیم صهیونیستی است و رژیم صهیونیستی به جنایات خود علیه سوریه، از جمله دستاندازی به سرزمین سوریه، ادامه میدهد. این اقدام، البته از نظر ما محکوم است و ما همواره بر این موضوع اصولی تأکید کردهایم.
پیمان امنیتی ترکیه-پاکستان-عربستان را تهدید نمیبینیم
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که «نخستین نشست سازوکار دفاعی سهجانبه ترکیه، عربستان و پاکستان دیروز در استانبول برگزار شد و موضوعاتی مانند هماهنگی اطلاعاتی و افزایش قابلیت همکاری نظامی در دستور کار قرار گرفت. با توجه به اینکه ترکیه یکی از اعضای این سازوکار است، آیا ایران در روزهای اخیر از طرف آنکارا درباره محتوای این نشست و ابعاد امنیتی مرتبط با ایران توضیح یا اطمینان دریافت کرده بود و مشخصاً آیا تهران درباره اینکه این سازوکار نباید در هیچ شرایطی علیه ایران مورد استفاده قرار بگیرد، با ترکیه گفتوگویی داشته است؟» گفت: ما هیچ دلیلی نمیبینیم که پیمانی میان سه کشور اسلامی، سه کشور اسلامی که مستقیم یا غیرمستقیم بارها از طرف رژیم صهیونیستی مورد تهدید قرار گرفتهاند، آن پیمان را به عنوان تهدیدی علیه خودمان قلمداد بکنیم. ترکیه در همین روزهای اخیر دیدید که به چه نحو از طرف رژیم صهیونیستی مورد خطاب قرار گرفت. ادعاهای ارضی که رژیم صهیونیستی در قالب توهم اسرائیل بزرگ علیه عربستان داشته و مواضعی که علیه پاکستان داشته، اینها همه روشن است که کشورهای اسلامی منطقه از یک سو به این نتیجه رسیدهاند که نمیتوانند امنیت خودشان را متکی به وعدههای آمریکا کنند، چون آمریکا فقط تنها دغدغهاش حفظ مطامع رژیم صهیونیستی است و از سوی دیگر به این نتیجه رسیدهاند که باید برای صیانت از امنیت خودشان به همکاری و اعتماد متقابل با یکدیگر روی بیاورند.
وی ادامه داد: در این چارچوب، جمهوری اسلامی ایران با این کشورها در گفتوگو بوده است. ترکیه همسایه بسیار مهم و دارای روابط خوب با ماست و حتماً در همه زمینهها ما به رایزنیهایمان ادامه خواهیم داد.
شاهد سوءاستفاده برخی گروههای تروریستی از مناطقی در اقلیم کردستان هستیم
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که «با توجه به رایزنیهای اخیر ایران و اقلیم کردستان عراق درباره اجرای توافق امنیتی ایران و عراق، آیا تهران از عملکرد اقلیم در جلوگیری از فعالیت گروههای مسلح مخالف جمهوری اسلامی در مناطق مرزی رضایت دارد و آیا برای اجرای کامل این توافق، ضربالاجل یا اقدام مشخصی از سوی ایران در نظر گرفته شده است؟» گفت: ما از دوستانمان در عراق و در اقلیم انتظار داریم به خاطر مصالح دو کشور و به خاطر صیانت از امنیت مرزهای ایران و عراق، تلاش خود را مضاعف کنند؛ به خاطر اینکه گروهها و طرفهایی که هیچ ارزشی برای امنیت و ثبات در منطقه قائل نیستند و برخی از آنها آشکارا تبدیل به آلت دست برخی از طرفهای خارج از منطقه شدهاند، از جمله رژیم صهیونیستی، هیچ ارزشی برای صلح قائل نیستند.
وی ادامه داد: ما باید به عنوان همسایگان دائمی تلاش کنیم که بر مبنای توافقی که صورت گرفته، تعهداتمان را اجرا کنیم. من صادقانه بخواهم خدمت شما عرض بکنم، جای کار بیشتری وجود دارد؛ به خاطر اینکه همچنان ما شاهد سوءاستفاده برخی گروههای تروریستی از مناطقی در اقلیم کردستان هستیم برای طراحی و تدارک اقدامات ایذایی علیه ایران. این موارد را به دفعات مختلف به دوستانمان در عراق و در اقلیم منتقل کردهایم و امیدواریم که این تماسها منجر بشود به رفع تهدیدی که عرض کردم؛ امنیت هر دو سوی مرز را تهدید میکند.
اروپا برای بیان واقعیت اقدامات غیرقانونی آمریکا به شجاعت اخلاقی نیاز دارد
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که «صدراعظم آلمان زمانی گفته بود که اسرائیل «کار کثیف» را برای همه ما انجام میدهد، اما امروز از ضرورت کمک به پایان جنگ سخن میگوید و وزیر دارایی آلمان نیز در رابطه با افزایش قیمت انرژی، تورم و حتی هزینه استقراض آلمان صحبت میکند. آیا میتوان گفت آنچه در این فاصله تغییر کرده، نه صرفاً نگاه امنیتی برلین به تهران، بلکه محاسبه مستقیم هزینههای اقتصادی جنگ برای آلمان است یا خیر؟ » گفت: امیدواریم که اینگونه باشد. امیدواریم که کشورهای اروپایی به این واقعیت تن دهند که مشکلی که در رابطه با سوخت و مسائل اقتصادی گریبانگیرشان شده، ناشی از اقدامات غیرقانونی آمریکاست.
وی ادامه داد: این واقعیت را البته از مدتها قبل میدانستند، منتها نیاز به شجاعت اخلاقی دارند تا بتوانند آن را بیان کنند. آنچه ما از بیانیه اتحادیه اروپایی دیدیم، ناامیدکننده بود. علیرغم اینکه میدانند مشکل از کجاست، باز هم خودشان را به نشنیدن و ندیدن زدند و به جای اینکه علتالعلل مسئله را مورد توجه قرار دهند، ترجیح دادند که در مسیر مماشات و راضی کردن طرف متجاوز گام بردارند. این قطعاً جوابگو نخواهد بود.
جمهوری اسلامی ایران خود را متعهد به حقوق بینالملل میداند
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که «مدیرکل تشریفات ریاست جمهوری که پیش از این نیز سخنگوی وزارت امور خارجه بوده است، در گفتوگو با برنامه «به وقت ایران» گفته است که حقوق بینالملل کاغذپارهای بیش نیست و اینکه دوست ندارد برای اعلام مواضع، خیلی به اسناد و حقوق بینالملل استناد کند. آیا این نگاه به حقوق بینالملل و هنجارهای بینالمللی، موضع رسمی جمهوری اسلامی ایران است؟» گفت: فکر میکنم آنچه که مدنظر سرپرست محترم معاونت سیاسی رئیسجمهور بود، این بود که تبدیل حقوق بینالملل به یک چیز کمارزش یا بیارزش، نتیجه رویکرد آمریکا در قبال هنجارهای بینالمللی بوده است. حقوق بینالملل حتماً برای ما ارزشمند است. سازمان ملل متحد و منشور سازمان ملل متحد برای ما ارزشمند است. جمهوری اسلامی ایران خودش را پایبند به قواعد و مقررات بینالمللی میداند.
وی ادامه داد: عملکرد ما را نگاه کنید. در طی همین دفاع ۴۰ روزه، شما یک مورد مشابه آنچه که آمریکا در ایران مرتکب شد، و شما فقط به میناب و لامرد مکرراً اشاره میکنید، یک مورد مشابه را مثال بیاورید که ایران مرتکب نقض حقوق بشردوستانه بینالمللی شده باشد. بنابراین، ایران خودش را متعهد به حقوق بینالملل و منشور ملل متحد میداند و خواسته ما همیشه این بوده که جامعه جهانی طرفهایی را که به صورت مستمر ناقض حقوق بینالملل هستند، پاسخگو کند.
بقائی افزود: دلیل اینکه ما مواجه هستیم با نوعی بیاعتباری در سطح سازمانهای بینالمللی و آنچه که به عنوان هنجارهای بینالمللی شناخته میشود، عملکرد آمریکا، رژیم صهیونیستی و متحدین اروپایی آن است که با یک رویکرد گزینشی و استاندارد دوگانه، هرجا که به نفعشان بوده استناد کردهاند به حقوق بینالملل و هر جا که احساس کردهاند حقوق بینالملل مانعی برای پیشبرد منافعشان است، به راحتی آن را کنار گذاشتهاند.
پیام عراقچی به فواد حسین ارتباطی با مذاکرات ایران و آمریکا نداشت
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که «برخی از رسانههای عراقی مدعی شدهاند پیامی که سفیر ایران در بغداد از سوی آقای عراقچی به آقای فؤاد حسین منتقل کرده، در چارچوب مذاکرات ایران و آمریکا بوده است. آیا این ادعا صحت دارد؟ در این زمینه توضیحاتی بفرمایید.» گفت: آنچه گفته شده نبوده است. این پیام در راستای روابط دوجانبه ایران و عراق، مسائل مرتبط با تقویت امنیت مرزها و ارتقای همکاریها میان دو کشور منتقل شده است.
دشمنی آمریکا با ایران فراتر از موضوع هستهای است
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که «این تحلیل را تا چه اندازه منطقی و درست میدانید که ریشه دشمنی آمریکا با ایران، موضوع هستهای است؟ آیا اگر جمهوری اسلامی ایران برخی اقدامات خود را انجام نمیداد یا برخی رفتارهای خود را تعدیل میکرد، برای مثال در موضوع غنیسازی و فعالیتهای هستهای، وضعیت به اینجا نمیرسید و شاید اساساً تحریمها و جنگها نیز اتفاق نمیافتاد؟» گفت: فکر میکنم در مورد این موضوع، بارها صحبت کردهایم. اساساً این نگاه که ما خودمان را مقصر بدانیم، نگاه بسیار نادرستی است. واقعیتها و فکتها را باید با دقت مورد توجه قرار دهیم. مگر دشمنی آمریکا با ایران از دهه ۱۹۹۰ میلادی و آغاز بحث هستهای ایران شروع شد؟ دشمنی آمریکا با ایران به دهه ۱۳۳۰ بازمیگردد؛ از همان زمان و با کودتای ۲۸ مرداد آغاز شد. ما نمیتوانیم این واقعیتها را نادیده بگیریم. مگر در زمانی که هواپیمای مسافربری ایران را بر فراز خلیج فارس ساقط کردند، اصلاً چیزی تحت عنوان بحث هستهای وجود داشت؟ مگر حمایت آمریکا از رژیم صدام در دهه ۱۹۸۰ میلادی ارتباطی با بحث هستهای داشت؟
بقائی افزود: دشمنی آمریکا بهانههای مختلفی داشته که یکی از آنها بحث هستهای بوده است. مگر خودشان در خردادماه سال ۱۴۰۴ ادعا نکردند که موضوع هستهای ایران را حل کردهاند؟ اگر مسئله، بحث هستهای بود، آیا باید به مدرسه میناب حمله میکردند؟ اصلاً یک سؤال اساسیتر مطرح میکنم: مگر غنیسازی دلیل موجهی برای حمله یک کشور به کشور دیگر است؟
سخنگوی وزارت خارجه خاطرنشان کرد: بنابراین، خواهشم این است که گناه و جنایت دشمن را تقلیل ندهیم. طرفی که مرتکب تجاوز و اقدامات غیرقانونی علیه ایران شده، طرف آمریکایی است. ما در این پنج دهه از خودمان دفاع کردهایم. لذا این رویکرد که بگوییم اگر فلان کار را انجام نمیدادیم، دشمن متوقف میشد یا فلان جنایت را مرتکب نمیشد، فکر میکنم تحلیل جامع و واقعبینانهای از نگاه آمریکا به ما نیست. در جاهای دیگر نیز نگاه کنید؛ اتفاقی که در رابطه با کوبا در حال رخ دادن است، مگر کوبا برنامه هستهای دارد؟ مگر ونزوئلا غنیسازی داشت؟ آمریکا در حق بسیاری از کشورهای دیگر نیز مرتکب چنین اقداماتی شده است. مگر موضوعات آنها شبیه موضوع ما بود؟ ببینید، برای حسن ختام این جلسه، از زندهیاد حسین منزوی یک بیت خدمتتان عرض میکنم؛ خدا رحمتش کند: «ظلمت صریح با تو سخن گفت، پس تو هم با شب به استعاره و به استعاره و ایما سخن مگو»
سخنگوی وزارت امور خارجه در ابتدای این نشست گفت: هفته گذشته وزارت امور خارجه به عنوان دستگاه برتر یا برگزیده در جشنواره شهید رجایی انتخاب شد. این انتخاب بازتاب تلاش بیوقفه همکاران ما در دستگاه دیپلماسی است که در سختترین روزها در کنار میدان و همپای میدان چراغ دیپلماسی را روشن نگه داشتند و با رایزنی، تببین و حضور فعال در عرصه رسانه و سازمانهای بینالمللی و همینطور از طریق رایزنی دوجانبه با سایر کشورها در جهت دفاع از منافع و حقوق ملت ایران کوشیدند. این انتخاب را به همکارانم تبریک میگویم و به خاطر زحماتی که در عرصه دیپلماسی انجام دادند و انجام میدهند، قدردانی کنم.
بقائی همچنین شهادت سه نفر از هموطنان در جریان حمله تجاوزکارانه آمریکا به جزیره لارک را به خانوادههای این عزیزان و مردم ایران تسلیت گفت.
از همه ظرفیتهای میدان و دیپلماسی برای احقاق حقوق ملت ایران استفاده میکنیم
سخنگوی وزارت خارجه در پاسخ به پرسشی درباره «رویکرد و نگاه دستگاه سیاست خارجی به وضعیت جاری مذاکرات با آمریکا» گفت: وزارت امور خارجه بر اساس منافع و مصالح کشور، تحولات را ارزیابی و دیدگاههای خود را بیان میکند و نهایتاً هر آنچه توسط مراجع ذیصلاح تصمیمگیری شود، بر همان اساس عمل خواهد کرد.
وی ادامه داد: در اینکه هیئت حاکمه آمریکا در اعلام مواضع خود دچار بیثباتی، در اظهارات دچار نوسان و در رویکردها دچار سردرگمی است، تردیدی نیست؛ اما این موضوع باعث نمیشود ما از استفاده از همه ظرفیتهایمان، چه در میدان و چه در دستگاه دیپلماسی، غافل شویم. ما حتماً با در نظر گرفتن همه جوانب امر، هرجا که لازم باشد از توانمندیها و ابزار دیپلماسی استفاده خواهیم کرد؛ هم برای تبیین مواضعمان و هم برای تأمین و احقاق حقوق ملت ایران.
پاکستان و برخی دیگر از کشورها برای کاهش تنش، تلاش میکنند
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش ایرنا که «تحولات ده روز اخیر و همزمانی سفر مقامهایی از پاکستان، عمان و قطر به ایران با تلاشها برای تنشزدایی و یافتن فرمولی برای خاتمه جنگ، افکار عمومی را تا حدودی سردرگم کرده است. در حالی که از نزدیک شدن ایران و عمان به صدور بیانیه مشترک درباره ترتیبات اجرایی جدید در هرمز سخن گفته میشد، ناگهان شاهد تکرار تجاوز نظامی آمریکا به ایران پس از وقفهای حدود دو هفتهای بودیم. آیا واسطهها، بهویژه عاصم منیر، پیامی درباره احتمال تشدید تنش از سوی واشنگتن و عدم تمایل آمریکا به بازگشت به تعهدات اسلامآباد به تهران منتقل کرده بودند؟ آیا ایران ممکن است به فرمولی غیر از یادداشت تفاهم اسلامآباد برای پایان جنگ رضایت دهد؟» گفت: فرمول دائمی ما منافع ملی است و با توجه به شرایط و مقتضیات، مختصات تأمین منافع ملی، در موردش تصمیمگیری میشود.
بقائی ادامه داد: آقای عاصم منیر نه پیام مثبتی داشت، نه پیام منفی. ایشان در چهارچوب نقشآفرینی پاکستان به عنوان یک کشور دوست، به عنوان یک کشور همسایه، به عنوان کشوری که در پنج، شش ماه گذشته مساعی جمیله خودش را به کار گرفته برای کمک به کاهش تنش، به ایران سفر داشتند و دیدگاههایشان را مطرح کردند. این تلاشها نه فقط از سوی پاکستان، بلکه از طریق برخی دیگر از کشورها ادامه دارد.
وی افزود: اینکه آمریکا مرتکب چنین جنایتی شد، برای ما تازگی ندارد. آمریکا هر بار بهانهای، اقدامات تجاوزکارانهاش را انجام داده و حتماً پاسخ لازم را هم، البته، دریافت کرده. این رفتارها فقط نشانگر سوءنیت آمریکاست، نشانگر این است که هم از یک سو دچار سردرگمی هستند، به دلیل گرفتار شدن در اشتباه راهبردی که خودشان مرتکب شدند، و هم به این دلیل که معتاد هستند به زیادهخواهی و مفهوم مذاکره را با دیکته کردن اشتباه گرفتند؛ چیزی که در مورد ایران قطعاً جواب نخواهد داد. تا مادامی که به این شیوه عمل کنند، حتماً نتیجه غیر از آنچه که تاکنون گرفتند، نمیگیرند. تأکید ما این است که ما باید با تمام توان، با هوشیاری کامل، مراقب تحرکات دشمن باشیم و همینطور که نشان داده شد، هیچ تعرضی را نیروهای مسلح ما بیپاسخ نخواهند گذاشت.
درباره نحوه ادامه تفاهمنامه اسلامآباد با توجه به شرایط روز تصمیم میگیریم
سخنگوی وزارت خارجه در پاسخ به پرسشی درباره اینکه «آیا شرایط و توافقی که در اسلامآباد توسط دونالد ترامپ امضا شد، هنوز موضوعیت دارد و قابلیت اجرا دارد؟» گفت: در هر بحثی درباره تفاهمنامه اسلامآباد، این واقعیت را نباید از نظر دور داشت که آمریکا مرتکب نقض تعهدی شد که در بالاترین سطح هیئت حاکمه این کشور امضا کرده بود. امضای رئیسجمهور آمریکا پای یادداشت تفاهم اسلامآباد بود. آمریکا متعهد شده بود و آگاهانه تعهداتی را پذیرفته بود و علیالقاعده آگاهانه تصمیم به نقض آنها گرفت؛ صرفاً حدود ۲۱ یا ۲۲ روز پس از امضای این تفاهم.
وی ادامه داد: بنابراین، آمریکا باید به خاطر نقض فاحش و گسترده تفاهمنامه اسلامآباد پاسخگو باشد. ما با توجه به مقتضیات زمانی و شرایط روز، درباره نحوه ادامه کار تصمیم خواهیم گرفت. در شرایط فعلی، با توجه به اینکه هم تحریم و محاصره دریایی آمریکا ادامه دارد ــ همانطور که بارها عرض کردم، این اقدام خودش مصداق عمل تجاوزکارانه است ــ و متعاقباً جنگ اقتصادی را علیه ایران تشدید کردند، در چنین شرایطی قاعدتاً ما باید بر دفاع و مقاومت در برابر زیادهخواهی آمریکا متمرکز شویم.
آزمونهای تافل چه ارتباطی با موضوع هستهای دارد؟
سخنگوی وزارت امور خارجه در نشست خبری خود در پاسخ به پرسشی درباره «واکنش وزارت امور خارجه نسبت تحریم خدمات آموزشی بینالمللی از جمله آزمونهای تافل به کاربران ایرانی» گفت: بخشهای ذیربط وزارت امور خارجه، در حد توان خود، برای تسهیل امور دانشآموزان، دانشجویان و متقاضیان چنین آزمونهایی تلاش میکنند. اما یک واقعیت بار دیگر روشن شد و آن اینکه آمریکا در دشمنی خود با جمهوری اسلامی ایران، تکتک شهروندان ایرانی را در همه حوزهها به عنوان هدف مشروع در نظر میگیرد. وگرنه اگر واقعاً کوچکترین صداقتی در ادعای نگرانی درباره موضوع هستهای داشتند، یک آزمون دانشآموزی یا موضوعی که صرفاً مرتبط با مبادلات دانشجویی است، چه ارتباطی با موضوع هستهای دارد؟
بقائی خاطرنشان کرد: این موارد نشان میدهد آنچه خودشان این بار نیز صراحتاً از آن با عنوان «جنگ اقتصادی علیه ایران» یاد کردهاند، علم، دانش، فناوری و به نوعی تمدن ایرانی را هدف قرار داده است. این موضوعی نیست که بخواهیم درباره آن تحلیل کنیم؛ آنها صراحتاً در این موارد بارها اعلام کردهاند. این اتفاقات، در عین حال که برای ما ایجاد مزاحمت میکند، من کاملاً درک میکنم که این تحریمها در حوزههای مختلف موجب دشواری میشود. اما ما راهی جز مقاومت، یادگیری و استفاده از روشهای بدیل برای انجام اموری که باید انجام دهیم، نداریم. راه این است که با ابتکار و خلاقیت، راههای جایگزین را پیدا کنیم.
دروغگویی به بخشی از دیپلماسی عمومی آمریکا تبدیل شده است
سخنگوی وزارت خارجه در پاسخ به پرسشی درباره «تناقضگوییهای دولت آمریکا در قبال جنگ و دیپلماسی مقابل ایران» گفت: آمریکا به دلیل گرفتار شدن در وضعیتی که خودش ایجاد کرده، دچار سردرگمی شده است، تردیدی نیست. برای فرار از واقعیات، هر بار دروغی را منتشر میکنند و فکر میکنم دیگر در این مورد تردیدی وجود ندارد. آنچه واضح است، این است که آمریکا به دلیل اشتباه محاسباتی، به دلیل ارتکاب یک جنگ غیرقانونی علیه جمهوری اسلامی ایران و به نوعی گرفتار کردن کل منطقه و جهان در این جنگ، دچار فرسایش شده است.
وی ادامه داد: این یک واقعیت است که در بدنه نیروهای مسلح و ارتش آمریکا، اعتراضات فزایندهای نسبت به عملکرد هیئت حاکمه آمریکا وجود دارد. افکار عمومی آمریکا نیز از رفتار دولتمردان خود خسته شدهاند. در این موارد تردیدی نیست و ظاهراً دروغگویی تبدیل به بخشی از دیپلماسی عمومی آمریکا برای مدیریت فضایی شده است که خودشان در آن گرفتار شدهاند.
در کوه کلنگ فعالیت هستهای نداریم
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که «مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی اخیراً اظهاراتی را مطرح کرده و گفته است که شواهد محکمی در مورد ادعاهایی که در خصوص فعالیتهای هستهای ایران در کوه کلنگگزلا مطرح شده، وجود ندارد و از طرف دیگر بر یک راهحل پایدار در خصوص حل موضوع هستهای ایران تأکید کرده است. ارزیابیتان را در مورد این اظهارات میخواستم جویا شوم و اینکه آیا در حال حاضر مذاکره یا گفتوگویی بین ایران و آژانس در جریان است و اگر است در چه چارچوبی است؟» گفت: ما در تماس با آژانس بینالمللی انرژی اتمی در چارچوبهای متعارف هستیم. نمایندگی ما نزد آژانس بینالمللی انرژی اتمی در وین، هر جا که لازم باشد، با طرفهای ذیربط در آژانس گفتوگو میکند. اما اگر منظور از مذاکره، تحول جدید بین ایران و آژانس باشد، چنین چیزی نداریم. صحبتهایی که در مورد فعالیتهای هستهای در نقاط مختلف مطرح میشود، از جمله در کوه کلنگ، موضوعی است که ما قبلاً نیز درباره آن موضع خود را اعلام کرده بودیم. متأسفانه در برهههای مختلف، برخی تناقضگوییها و برخی اظهارنظرهای سیاسی مقامات آژانس، از جمله شخص مدیرکل، موجب سوءاستفاده طرفهای مقابل شده است.
بقائی افزود: ما کماکان این مطالبه جدی را از آژانس داریم که رفتار خود را منطبق با مسئولیتی کند که طبق اساسنامه آژانس بر عهده دارد و از ورود به موضوعاتی که نشان داده شده تحت تأثیر سیاست و رویکردهای سیاسی برخی کشورهای عضو هستند، خودداری کند. اما این اظهارنظری که مدیرکل مطرح کرده، نشان میدهد نکتهای را که ما بارها گفتهایم، تأیید میکند؛ البته نه اینکه چون آنها این حرف را زدهاند، بخواهیم آن را به عنوان اثباتکننده موضع خودمان در نظر بگیریم، اما ما قبلاً نیز گفته بودیم که در این مکان، فعالیت هستهای نداریم.
جنایات آمریکا در ایران به میناب و لامرد محدود نمیشود
سخنگوی وزارت خارجه در پاسخ به پرسشی درباره «اقدام حقوقی وزارت خارجه برای پاسخگو کردن عاملان جنایت به شهادت رساندن کودکان در مدرسه شجره طیبه میناب» گفت: ما نیازی به استناد به گزارش نشریات غربی یا کارشناسان غربی نداریم تا نشان دهیم اتفاقی که در میناب، لامرد، قشم و بسیاری از بخشهای دیگر ایران رخ داد، مصداق جنایت جنگی بوده است. این موضوع کاملاً روشن است. من قبلاً هم عرض کردم که یادمان نرود یکی از شیوههای طرف آمریکایی برای پوشاندن عمق و گستره جنایاتی که مرتکب شده، این است که یکی دو مورد را برجسته کند و رسانهها را مشغول آنها کند تا در نهایت تصمیم بگیرند که صرفاً یک یا دو مورد جنایت جنگی بوده و گویی بقیه اقداماتی که انجام دادهاند، قانونی بوده است. این موضوع را باید مدنظر داشته باشیم.
بقائی ادامه داد: همه اقداماتی که آمریکا در جریان تجاوز نظامی علیه ایران مرتکب شد، از نظر ما، تکتک مصداق جنایت جنگی است. این جنگ هیچ مبنای قانونی نداشته، یک جنگ مطلقاً ظالمانه و غیرقانونی بوده و همه اقداماتی که انجام شده، جنایت جنگی محسوب میشود. اما میناب برجسته شد، به دلیل اینکه جمعی از معصومترین انسانها در جریان آن جنایت به شهادت رسیدند. لامرد نیز به این دلیل برجسته شد که برای نخستین بار از یک سلاح ممنوعه برای کشتار بیشتر استفاده کردند. وظیفه ما و وظیفه شما این است که همه موارد ارتکابی را مستندسازی کنیم؛ هم برای طرح در سطح بینالمللی و هم برای رسیدگی در محاکم داخلی.
کشورهای اروپایی از افتادن در ورطه تبعیت محض از دستورات غیرقانونی آمریکا پرهیز کنند
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسشی درباره همزمانی حمایت اروپا از تحریمهای آمریکا علیه ایران و اعلام تمایل برای کاهش تنش در منطقه، گفت: اروپا اگر فکر میکند که با هزینه کردن از ایران میتواند برای خود نزد آمریکا احترام کسب کند و جایگاهی ایجاد کند، سخت در اشتباه است. تجربه نشان میدهد که مماشات و تبعیت در برابر آمریکا، به عنوان طرفی که دچار خودبرتربینی، زیادهخواهی و قلدری است، صرفاً اشتهای طرف آمریکایی را بیشتر میکند. من فکر میکنم که اروپاییها مدتی استعداد و ظرفیت آموختن از تجارب زیسته خود را از دست دادهاند. اروپا میتواند اندکی به گذشته نگاه کند. اتفاقی که بعد از همراهی اروپا با آمریکا در جریان اسنپبک افتاد، خود بسیار گویاست. نتیجه همراهی اروپا با آمریکا این شد که آمریکاییها اروپا را حتی از حضور فیزیکی در مذاکرات با ایران محروم کردند.
وی ادامه داد: بنابراین، لازمه کسب احترام این است که از خودتان هتک حرمت نکنید. اروپاییها این موضوع را از ما، به عنوان کسانی که به مدت چند دهه با زیادهخواهی و قلدری آمریکا دست و پنجه نرم کردهایم، بپذیرند. این نصیحتی خیرخواهانه به کشورهای اروپایی است که از افتادن در ورطه تبعیت محض از دستورات غیرقانونی آمریکا پرهیز کنند. در جریان صدور این بیانیه، اتحادیه اروپایی در واقع از همه ارزشهای مورد ادعای خود عدول کرد؛ از جمله ارزشهایی مانند احترام به حاکمیت قانون. حتی مقررات مصوب اتحادیه اروپایی، مقرره موسوم به قانون انسداد، به کناری گذاشته شد.
بقائی خاطرنشان کرد: تبعیت اروپا از تحریمهای آمریکایی نیز خلاف مقررات حقوق بینالملل است، یک عمل متخلفانه بینالمللی محسوب میشود و همچنین نقض صریح مقررات خود اتحادیه اروپایی است. بنابراین، اتحادیه اروپایی به قیمت چشمپوشی از استقلال خود، حاکمیت تکتک کشورهای عضو و زیر پا گذاشتن حاکمیت قانون، خود را به مطیع آمریکا تبدیل کرد. در این ارتباط، قطعاً نتیجهای جز این نخواهند گرفت که اعتبار خود را بیش از پیش مخدوش کنند.
وی افزود: همه کشورهای اروپایی که در جریان این تصمیم مشارکت داشتند، به دلیل تبعات سیاسی و حقوقی این حمایت، مسئولیت خواهند داشت؛ زیرا کاملاً آگاهانه میدانند اقدام آمریکا خلاف حقوق بینالملل است. اقدامات آمریکا کاملاً مغایر با اصول حقوق بشر و مفاد منشور ملل متحد است؛ لذا در این زمینه، واقعاً کشورهای اروپایی باید پاسخگو باشند.
استفاده از سلاح هستهای را مغایر با آموزههای دینی خود می دانیم
سخنگوی وزارت خارجه در پاسخ به پرسشی درباره «انتشار اخباری پیرامون امکان سنجی خروج ایران از ان پی تی» گفت: در این دو سال فکر میکنم چندین نوبت این سؤال از من پرسیده شده است. در اینکه هم در سطح نخبگانی و هم در میان مردم عادی، خیلی وقتها تحلیلهایشان دقیقتر از امثال بنده است، این بحث مطرح است که چگونه شما میتوانید در یک سند بینالمللی عضو بمانید، اما در عین حال از همه مزایای آن محروم شوید و بدتر اینکه شما را به دلیل پایبند ماندن به تعهداتتان مجازات کنند و چنین جنایاتی را مرتکب شوند.
وی ادامه داد: این سؤال را کسانی باید پاسخ دهند که نظام منع اشاعه را به سخره گرفتند. آمریکا، بهعنوان کشور دارنده سلاح هستهای و یکی از کشورهای امین این سند، و همچنین حامیان این کشور که مدام سخن از حفظ معاهده عدم اشاعه و رژیم منع اشاعه میکنند، باید واقعاً پاسخگو باشند؛ به خاطر اینکه این سؤالی است که در سطح بینالمللی به صورت جدی مطرح است که چگونه نظام منع اشاعه را آمریکا و رژیم صهیونیستی در منطقه ما و فراتر از آن مورد خدشه قرار دادند.
بقائی خاطر نشان کرد: ما تا مادامی که در این سند (NPT) عضو هستیم، خود را متعهد به تکالیف مندرج در این سند میدانیم. موضع ما ثابت و اصولی بوده است. در رابطه با اصل سلاحهای هستهای، بهعنوان مخربترین سلاح کشتار جمعی، از نظر ما هم مغایر با آموزههای دینیمان است و هم سلاحی ضدتمدنی و ضدبشری است.
آمریکا منطقی برای همراه کردن کشورها در جنگ اقتصادی علیه ایران ندارد
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که «منطق آمریکا برای همراه کردن کشورهای دیگر علیه ایران در جنگ اقتصادی تا چه اندازه میتواند مؤثر باشد؟ همچنین، همانطور که اجلاسهای بینالمللی مانند شانگهای که امروز در حال برگزاری است و رئیسجمهور محترم نیز در این اجلاس حضور دارند، آیا میتواند تلاش متقابل ایران نسبت به این اقدامات یکجانبه آمریکا باشد؟» گفت: آمریکا فاقد منطق برای مجاب کردن کشورها به همراهی با جنگ اقتصادی خود علیه ایران است. تنها کسانی که در برابر منطق زور آسیبپذیر هستند، ممکن است با آمریکا همراهی کنند. هیچ بازیگر منطقی که اندک ارزشی برای حقوق بینالملل، منشور ملل متحد، حقوق بشر یا اخلاق انسانی قائل باشد، حتماً با آمریکا همراهی نخواهد کرد؛ به این دلیل که نفس و ذات اقدامات آمریکا علیه ایران مطلقاً غیرقانونی و غیرانسانی است.
وی افزود: ما از همه ظرفیتهایمان استفاده خواهیم کرد و فکر میکنیم که دنیا به خوبی متوجه شده است که اقدام آمریکا صرفاً علیه ایران نیست؛ اقدام آمریکا اعلان جنگ علیه همه ارزشها و اصولی است که ۱۹۲ کشور عضو ملل متحد، خودشان را نسبت به آنها ملزم میدانند.
بقائی خاطرنشان کرد: مهمترین اصلی که در نتیجه اقدامات آمریکا در معرض آسیب قرار گرفته، اصل حاکمیت و استقلال کشورهاست. اینکه شما بخواهید کشورها صرفاً برای ارضای هوسهایتان، برای ارضای مطامع یک کشور، روابط تجاریشان را با یک کشور دیگر قطع کنند، صرفاً چیزی نیست جز پایمال کردن مهمترین اصل مندرج در منشور ملل متحد که آن احترام به حاکمیت کشورهاست. در مورد شانگهای هم، دیروز و امروز نشست آن در حال برگزاری است و با توجه به اهمیتی که ما برای ترتیبات چندجانبه قائلیم، هم از حیث پیشبرد روابط دوجانبه با کشورهای عضو و هم از جهت تقویت چندجانبهگرایی، از این فرصت حتماً استفاده خواهیم کرد برای رایزنی با کشورها.
آمریکا با عددسازی و جعلیات، تلاش میکند جنایات خود در میناب و لامرد را به حاشیه براند
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به پرسشی درباره ادعاها و آمارهای جعلی رئیسجمهور آمریکا درباره جانباختگان دی ماه در ایران، گفت: ظاهراً بسیاری تصور میکردند که دروغگویی برای طرفهای آمریکایی یک تفنن و سرگرمی است، اما بعدها به بخشی از دیپلماسی عمومی آنها تبدیل شد. اکنون فکر میکنم جامعه جهانی به این جمعبندی رسیده است که دروغگویی به یک صنعت پردرآمد تبدیل شده است.
وی ادامه داد: اگر این عددسازیها را در کنار یکدیگر قرار دهید، در این شش ماه از ۲۰ هزار نفر شروع شد، سپس به ۳۰ هزار، ۴۰ هزار و ۱۰۰ هزار نفر رسید. بعید نیست که طی روزها و هفتههای آینده این عدد به یک میلیون نفر برسد. ما برخلاف طرفهای آمریکایی که هیچ ارزشی برای جان انسانها قائل نیستند، برای تکتک شهروندانمان که در جریان ناآرامیها جان خود را از دست دادند، اندوهگین هستیم. اما تردیدی نداریم که آمریکا، هیچ ارزشی برای جان انسانها قائل نیست و هیچ دلسوزی برای ایرانیان ندارد. اگر غیر از این بود، مرتکب جنایاتی که برخی از شما در همین جلسه به آن اشاره کردید، نمیشدند. اگر آمریکا حتی این عدد را به یک میلیون برساند، قطعاً عدد ۱۶۸ کنار نخواهد رفت. جنایاتی که در لامرد مرتکب شدند، از ذهن ما پاک نخواهد شد.
بقائی خاطرنشان کرد: به نظر میرسد یکی از اقداماتی که آمریکاییها انجام میدهند، همین است که با عددسازی و تولید این نوع جعلیات، تلاش کنند جنایاتی را که مرتکب شدهاند و ما حتماً از آن نخواهیم گذشت، به حاشیه برانند، برای آن توجیه ایجاد کنند و جامعه جهانی را با این اعداد مشغول کنند. اما خوشبختانه جامعه جهانی فریب این سخنان را نخواهد خورد. امروز یکی از دوستان از یکی از نرمافزارهای هوش مصنوعی درباره همین موضوع سؤال کرده بود. پاسخ آن جالب بود و به تناقضگوییهای موجود اشاره کرده بود. یعنی هوش مصنوعی هم واقعاً دیگر از دست دروغهایی که آمریکاییها تولید میکنند، به ستوه آمده است. علیرغم اینکه هوش مصنوعی در بسیاری از موارد نیز به هر حال تحت نفوذ خودشان ایجاد شده است.
تحریم یک عضو شانگهای، فشار علیه دیگر اعضاست
سخنگوی وزارت خارجه در پاسخ به پرسشی درباره اینکه «بیانیه بیشکک بهطور رسمی حملات نظامی به ایران را محکوم و از حاکمیت ملی ایران حمایت کرد. سؤال من این است که آیا به نظر شما این به آن معناست که تهران اکنون میتواند روی کمک واقعی فنی، نظامی و دفاعی شرکای خود در سازمان همکاری شانگهای، از جمله روسیه و چین، حساب کند یا اینکه این موضع صرفاً در قالب یک بیانیه قرائت شده و در چارچوب دیپلماتیک باقی خواهد ماند؟» گفت: قاعدتاً کشورها وقتی میپذیرند موضعی را در رابطه با یک موضوع اعلام کنند، حتماً نسبت به آثار آن نیز خودشان را ملتزم میدانند. انتظار ما این است که همه کشورهای عضو سازمانهای بینالمللی، از جمله سازمان همکاری شانگهای، بریکس و دیگر ترتیبات منطقهای، با درک اهمیت تحولات و با درک این واقعیت که قانونشکنی آمریکا محدود به یک کشور و منطقه نخواهد ماند، تلاش خودشان را مضاعف کنند برای صیانت از حقوق خودشان و حفظ حاکمیت ملی خودشان.
بقائی افزود: فشارها و تحریمهای آمریکا علیه یک کشور عضو، تحریمهای ثانویه آمریکا علیه یک کشور، تحریم و فشار علیه همه کشورهای دیگر نیز محسوب میشود. ما به رایزنی با همه کشورهایی که نسبت به حاکمیت قانون، حقوق بینالملل و مصالح و منافع ملی خودشان ارزش قائل هستند، حتماً ادامه خواهیم داد.
ادعا آمریکا درباره حمله به جزیره لارک به دلیل آمادگی ایران برای مینگذاری، دروغ است
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به پرسشی درباره ادعای آمریکا درباره حمله به جزیره لارک به دلیل آمادگی ایران برای مینگذاری و شرایط تنگه هرمز پس از این حمله گفت: آن ادعا، دروغ است. آمریکا هر بار برای اینکه جنایت خود را توجیه کند، بهانهای را مطرح میکند. نباید ادعای آمریکا را مقطعی و موردی نگاه کرد؛ باید جنایاتی را که در این دو سال مرتکب شدهاند، در کنار یکدیگر قرار داد.
وی ادامه داد: از ابتدا بهانهای که مطرح کردند، خطر قریبالوقوع بود؛ سپس خطر بمب هستهای ایران، چیزی که کماکان در حال تکرار آن هستند؛ خطر بمب هستهای. بنابراین، این یک الگو است که آمریکا هر بار دروغی را جعل میکند تا جنایت خود را توجیه کند. اینکه ما در قلمرو جمهوری اسلامی ایران برای دفاع از خودمان آماده شویم و تمهیدات لازم را بیندیشیم، به هیچکس ارتباطی پیدا نمیکند. این ادعایی هم که مطرح کردهاند، ادعایی بیش نیست. این اقدام، یک تجاوز نظامی آشکار بود و آمریکا باید در این موارد پاسخگو باشد که حتماً این اتفاق افتاد و خواهد افتاد
باید مراقب بود که جای طرف مدعی و مدعیعلیه در موضوع ایران و امریکا عوض نشود
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که «برخی از رسانهها مدعی شدهاند که آقای عاصم منیر در جریان سفر اخیرشان به تهران، پیشنهاد عبور از بند ۱۳ تفاهمنامه اسلامآباد را بدون در نظر گرفتن اجرای تعهدات از سوی آمریکا مطرح کرده و پیشنهاد ورود به مذاکرات جدید با آمریکا را داده است. آیا اساساً چنین درخواستی مطرح شده است؟ و اگر پاسخ مثبت است، پاسخ جمهوری اسلامی ایران به این درخواست چه بوده است؟» گفت: سفر آقای عاصم منیر به تهران در چارچوب تلاشهایی است که پاکستان از چند ماه قبل برای جلوگیری از تشدید تنش انجام میداده است. آن مواردی که مطرح کردند، عمدتاً گمانهزنی رسانهای است.
وی ادامه داد: در واقع امر، ما در شرایطی قرار داریم که اکنون نمیتوانیم اصلاً درباره بازگشت به فلان تفاهم صحبت کنیم؛ دلیلش هم روشن است، طرف آمریکایی آن را نقض کرده است. باید واقعاً مراقبت کرد که جای طرف مدعی و مدعیعلیه عوض نشود. آمریکا بود که جنگ را شروع کرد، آمریکا بود که تفاهم را نقض کرد، آمریکا بود که به بهانهای ساختگی مجدداً حملات را شروع کرد و اکنون هم این آمریکاست که باید در این زمینه در برابر جامعه جهانی پاسخگو بماند.
ایران با افزایش هزینههای آمریکا، واشنگتن را از ادامه جنگ پشیمان میکند
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که «برخی تحلیلگران میگویند که ایران در این جنگ یک مدل پیچیده را در پیش گرفته و در چارچوب آن تلاش میکند تا به جای شکست آمریکا، واشنگتن را با بالا بردن هزینههای سیاسی، اقتصادی، امنیتی و انتخاباتی از کرده خود پشیمان کند. آیا شما این رویکرد را تأیید میکنید؟» پاسخ داد: بله.
از هر ابتکاری برای حفظ چندجانبهگرایی و حقوق بینالملل حمایت میکنیم
سخنگوی وزارت خارجه در پاسخ به پرسشی درباره اینکه «رئیسجمهور چین در نشست سازمان همکاری شانگهای در تیانجین، «ابتکار حکمرانی جهانی» را با هدف مقابله با کمبودهای حکمرانی جهانی و پاسخ به چالشهای نظام بینالملل مطرح کرد. در آستانه نخستین سالگرد ارائه و اجرای این ابتکار، ارزیابی ایران از دستاوردهای آن چیست و ایران چه انتظارات و پیشنهادهایی برای تقویت و اجرای مؤثرتر این ابتکار دارد؟» گفت: ما از هر ابتکاری که در جهت ارتقای صلح و امنیت بینالمللی، حفظ چندجانبهگرایی، حفظ منشور ملل متحد و حقوق بینالملل باشد، حمایت میکنیم.
وی ادامه داد: چین بهعنوان شریک تجاری ایران، کشور دوست ایران و کشوری که دارای روابط در سطح شراکت راهبردی با ماست، برای ما اهمیت بسیار بالایی دارد. چین عضو دائم شورای امنیت سازمان ملل متحد است و ما همواره تلاش کردهایم از این جایگاه بهعنوان جایگاهی برای تقویت چندجانبهگرایی و ایجاد همبستگی بین کشورهای جنوب جهانی استفاده کنیم. در همکاری و تعامل با دوستان چینی، علیرغم اینکه در این یک سال اخیر، همانطور که شما اشاره کردید، به سالگرد صدور این ابتکار رسیدهایم، با ناامنی شدید در منطقه خود مواجه بودیم که دلیل اصلی آن نیز اقدامات غیرقانونی آمریکا و رژیم صهیونیستی بود.
قرارداد نفتی آمریکا و ونزوئلا مشکلات واشنگتن را حل نمیکند
سخنگوی وزارت خارجه در پاسخ به پرسشی درباره اینکه «هفته گذشته شاهد امضای توافقی میان ونزوئلا و آمریکا بودیم که آمریکا آن را دستاورد بزرگی برای خود دانسته است. آقای ترامپ گفته است که آمریکا کنترل ۶۵ میلیارد بشکه نفت ونزوئلا را در اختیار خواهد داشت. این استدلال مطرح شده است که این اقدام، واکنشی به بسته شدن تنگه هرمز یا به تعبیری تلاشی برای جبران آن است و آمریکا میخواهد از این طریق قیمت انرژی را در بازارهای جهانی، بهویژه بازار آمریکا، کاهش دهد. با توجه به اینکه انتخابات کنگره را نیز پیش رو داریم، آیا این اقدام را میتوان تلاشی برای اثرگذاری بر افکار عمومی آمریکا دانست که بهشدت علیه جنگ موضع میگیرند؟» گفت: درباره ماهیت این قرارداد و منافع و مضار آن، بهترین داور مردم بزرگ ونزوئلا هستند. در عین حال، میدانیم حرف و حدیث بسیار زیادی درباره اینکه آیا این قرارداد بر اساس اصول حقوق بینالملل و منافع مردم ونزوئلا تنظیم شده است یا خیر، وجود دارد. این موضوعی است که خودشان باید درباره آن صحبت کنند.
وی ادامه داد: یک بحثی هم مطرح شده که گویا این قرارداد سابقهای در تاریخ ایران دارد و از قرارداد دارسی در سال ۱۹۰۱، ۱۲۸۰، بهعنوان الگویی مورد استفاده در تنظیم چنین قراردادی استفاده کردهاند. حتماً کسانی که با تاریخ ایران آشنا هستند، میدانند که قرارداد دارسی چه بود و چه اتفاقی افتاد. ولی این مواردی است که به ما ارتباطی ندارد.
بقائی خاطر نشان کرد: اما درباره ارتباط این موضوع با تحولاتی که در منطقه ما جاری است و تلاشی که آمریکا دارد برای فرار از پیامدهای بحران خودساخته در منطقه ما انجام میدهد، میتوانم در یک جمله بگویم که این تاکتیک «بزک نمیر بهار میاد» حتماً نمیتواند مشکلاتی را که آمریکا برای خودش، برای منطقه ما و برای جهان در حوزه انرژی درست کرده است، از طریق بزرگنمایی عددی و صحبت کردن درباره میلیاردها بشکه نفتی که در اعماق زمین وجود دارد و اگر بخواهد مورد بهرهبرداری قرار بگیرد، حتماً نیازمند سالها وقت و انرژی است، حل کند. تنها راهحل مشکلاتی که درست کردهاند، این است که هرچه زودتر مسیرشان را که قطعاً گرفتاری بیشتر در باتلاق است، عوض کنند.
پیامی برای برقراری روابط با سوریه ارسال نکردهایم
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که «وزیر امور خارجه جولانی گفته است اگر ایران آنچه را در این ۱۴ سال با مردم سوریه کرده است بپذیرد، شاید امکان دیپلماسی با ایران فراهم شود. آیا واقعاً ایران، به صورت مستقیم یا از طریق میانجیهایی مانند پاکستان، پیام یا علامتی حاکی از اشتیاق برای برقراری روابط با رژیم داده است؟ آیا ایران قرار است در رابطه با موضوعاتی که وزیر خارجه جولانی گفته است، توضیح بدهد؟» گفت: پیامی برای برقراری روابط با سوریه ارسال نکردیم. بخش دوم سوال شما، اگر بخواهیم اعتراف کنیم، بله، اعتراف میکنیم که ما بنا به درخواست قانونی آن زمان، برای دفاع از مردم سوریه در برابر تروریسم کمک کردیم، به هر شیوهای که میتوانستیم. از این جهت، ما در چارچوب حقوق بینالملل برای حفظ تمامیت سرزمینی سوریه کمک کردیم.
وی ادامه داد: اگر صحبت از اعتراف باشد، این را هم فراموش نمیکنیم که در آن زمان، رژیم صهیونیستی جرات انجام اقداماتی را که در این یکی دو سال علیه مردم سوریه انجام داده است، نداشت. ما بسیار متأسفیم از اینکه بخش قابل توجهی از جولان سوریه در حال حاضر تحت اشغال رژیم صهیونیستی است و رژیم صهیونیستی به جنایات خود علیه سوریه، از جمله دستاندازی به سرزمین سوریه، ادامه میدهد. این اقدام، البته از نظر ما محکوم است و ما همواره بر این موضوع اصولی تأکید کردهایم.
پیمان امنیتی ترکیه-پاکستان-عربستان را تهدید نمیبینیم
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که «نخستین نشست سازوکار دفاعی سهجانبه ترکیه، عربستان و پاکستان دیروز در استانبول برگزار شد و موضوعاتی مانند هماهنگی اطلاعاتی و افزایش قابلیت همکاری نظامی در دستور کار قرار گرفت. با توجه به اینکه ترکیه یکی از اعضای این سازوکار است، آیا ایران در روزهای اخیر از طرف آنکارا درباره محتوای این نشست و ابعاد امنیتی مرتبط با ایران توضیح یا اطمینان دریافت کرده بود و مشخصاً آیا تهران درباره اینکه این سازوکار نباید در هیچ شرایطی علیه ایران مورد استفاده قرار بگیرد، با ترکیه گفتوگویی داشته است؟» گفت: ما هیچ دلیلی نمیبینیم که پیمانی میان سه کشور اسلامی، سه کشور اسلامی که مستقیم یا غیرمستقیم بارها از طرف رژیم صهیونیستی مورد تهدید قرار گرفتهاند، آن پیمان را به عنوان تهدیدی علیه خودمان قلمداد بکنیم. ترکیه در همین روزهای اخیر دیدید که به چه نحو از طرف رژیم صهیونیستی مورد خطاب قرار گرفت. ادعاهای ارضی که رژیم صهیونیستی در قالب توهم اسرائیل بزرگ علیه عربستان داشته و مواضعی که علیه پاکستان داشته، اینها همه روشن است که کشورهای اسلامی منطقه از یک سو به این نتیجه رسیدهاند که نمیتوانند امنیت خودشان را متکی به وعدههای آمریکا کنند، چون آمریکا فقط تنها دغدغهاش حفظ مطامع رژیم صهیونیستی است و از سوی دیگر به این نتیجه رسیدهاند که باید برای صیانت از امنیت خودشان به همکاری و اعتماد متقابل با یکدیگر روی بیاورند.
وی ادامه داد: در این چارچوب، جمهوری اسلامی ایران با این کشورها در گفتوگو بوده است. ترکیه همسایه بسیار مهم و دارای روابط خوب با ماست و حتماً در همه زمینهها ما به رایزنیهایمان ادامه خواهیم داد.
شاهد سوءاستفاده برخی گروههای تروریستی از مناطقی در اقلیم کردستان هستیم
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که «با توجه به رایزنیهای اخیر ایران و اقلیم کردستان عراق درباره اجرای توافق امنیتی ایران و عراق، آیا تهران از عملکرد اقلیم در جلوگیری از فعالیت گروههای مسلح مخالف جمهوری اسلامی در مناطق مرزی رضایت دارد و آیا برای اجرای کامل این توافق، ضربالاجل یا اقدام مشخصی از سوی ایران در نظر گرفته شده است؟» گفت: ما از دوستانمان در عراق و در اقلیم انتظار داریم به خاطر مصالح دو کشور و به خاطر صیانت از امنیت مرزهای ایران و عراق، تلاش خود را مضاعف کنند؛ به خاطر اینکه گروهها و طرفهایی که هیچ ارزشی برای امنیت و ثبات در منطقه قائل نیستند و برخی از آنها آشکارا تبدیل به آلت دست برخی از طرفهای خارج از منطقه شدهاند، از جمله رژیم صهیونیستی، هیچ ارزشی برای صلح قائل نیستند.
وی ادامه داد: ما باید به عنوان همسایگان دائمی تلاش کنیم که بر مبنای توافقی که صورت گرفته، تعهداتمان را اجرا کنیم. من صادقانه بخواهم خدمت شما عرض بکنم، جای کار بیشتری وجود دارد؛ به خاطر اینکه همچنان ما شاهد سوءاستفاده برخی گروههای تروریستی از مناطقی در اقلیم کردستان هستیم برای طراحی و تدارک اقدامات ایذایی علیه ایران. این موارد را به دفعات مختلف به دوستانمان در عراق و در اقلیم منتقل کردهایم و امیدواریم که این تماسها منجر بشود به رفع تهدیدی که عرض کردم؛ امنیت هر دو سوی مرز را تهدید میکند.
اروپا برای بیان واقعیت اقدامات غیرقانونی آمریکا به شجاعت اخلاقی نیاز دارد
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که «صدراعظم آلمان زمانی گفته بود که اسرائیل «کار کثیف» را برای همه ما انجام میدهد، اما امروز از ضرورت کمک به پایان جنگ سخن میگوید و وزیر دارایی آلمان نیز در رابطه با افزایش قیمت انرژی، تورم و حتی هزینه استقراض آلمان صحبت میکند. آیا میتوان گفت آنچه در این فاصله تغییر کرده، نه صرفاً نگاه امنیتی برلین به تهران، بلکه محاسبه مستقیم هزینههای اقتصادی جنگ برای آلمان است یا خیر؟ » گفت: امیدواریم که اینگونه باشد. امیدواریم که کشورهای اروپایی به این واقعیت تن دهند که مشکلی که در رابطه با سوخت و مسائل اقتصادی گریبانگیرشان شده، ناشی از اقدامات غیرقانونی آمریکاست.
وی ادامه داد: این واقعیت را البته از مدتها قبل میدانستند، منتها نیاز به شجاعت اخلاقی دارند تا بتوانند آن را بیان کنند. آنچه ما از بیانیه اتحادیه اروپایی دیدیم، ناامیدکننده بود. علیرغم اینکه میدانند مشکل از کجاست، باز هم خودشان را به نشنیدن و ندیدن زدند و به جای اینکه علتالعلل مسئله را مورد توجه قرار دهند، ترجیح دادند که در مسیر مماشات و راضی کردن طرف متجاوز گام بردارند. این قطعاً جوابگو نخواهد بود.
جمهوری اسلامی ایران خود را متعهد به حقوق بینالملل میداند
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که «مدیرکل تشریفات ریاست جمهوری که پیش از این نیز سخنگوی وزارت امور خارجه بوده است، در گفتوگو با برنامه «به وقت ایران» گفته است که حقوق بینالملل کاغذپارهای بیش نیست و اینکه دوست ندارد برای اعلام مواضع، خیلی به اسناد و حقوق بینالملل استناد کند. آیا این نگاه به حقوق بینالملل و هنجارهای بینالمللی، موضع رسمی جمهوری اسلامی ایران است؟» گفت: فکر میکنم آنچه که مدنظر سرپرست محترم معاونت سیاسی رئیسجمهور بود، این بود که تبدیل حقوق بینالملل به یک چیز کمارزش یا بیارزش، نتیجه رویکرد آمریکا در قبال هنجارهای بینالمللی بوده است. حقوق بینالملل حتماً برای ما ارزشمند است. سازمان ملل متحد و منشور سازمان ملل متحد برای ما ارزشمند است. جمهوری اسلامی ایران خودش را پایبند به قواعد و مقررات بینالمللی میداند.
وی ادامه داد: عملکرد ما را نگاه کنید. در طی همین دفاع ۴۰ روزه، شما یک مورد مشابه آنچه که آمریکا در ایران مرتکب شد، و شما فقط به میناب و لامرد مکرراً اشاره میکنید، یک مورد مشابه را مثال بیاورید که ایران مرتکب نقض حقوق بشردوستانه بینالمللی شده باشد. بنابراین، ایران خودش را متعهد به حقوق بینالملل و منشور ملل متحد میداند و خواسته ما همیشه این بوده که جامعه جهانی طرفهایی را که به صورت مستمر ناقض حقوق بینالملل هستند، پاسخگو کند.
بقائی افزود: دلیل اینکه ما مواجه هستیم با نوعی بیاعتباری در سطح سازمانهای بینالمللی و آنچه که به عنوان هنجارهای بینالمللی شناخته میشود، عملکرد آمریکا، رژیم صهیونیستی و متحدین اروپایی آن است که با یک رویکرد گزینشی و استاندارد دوگانه، هرجا که به نفعشان بوده استناد کردهاند به حقوق بینالملل و هر جا که احساس کردهاند حقوق بینالملل مانعی برای پیشبرد منافعشان است، به راحتی آن را کنار گذاشتهاند.
پیام عراقچی به فواد حسین ارتباطی با مذاکرات ایران و آمریکا نداشت
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که «برخی از رسانههای عراقی مدعی شدهاند پیامی که سفیر ایران در بغداد از سوی آقای عراقچی به آقای فؤاد حسین منتقل کرده، در چارچوب مذاکرات ایران و آمریکا بوده است. آیا این ادعا صحت دارد؟ در این زمینه توضیحاتی بفرمایید.» گفت: آنچه گفته شده نبوده است. این پیام در راستای روابط دوجانبه ایران و عراق، مسائل مرتبط با تقویت امنیت مرزها و ارتقای همکاریها میان دو کشور منتقل شده است.
دشمنی آمریکا با ایران فراتر از موضوع هستهای است
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که «این تحلیل را تا چه اندازه منطقی و درست میدانید که ریشه دشمنی آمریکا با ایران، موضوع هستهای است؟ آیا اگر جمهوری اسلامی ایران برخی اقدامات خود را انجام نمیداد یا برخی رفتارهای خود را تعدیل میکرد، برای مثال در موضوع غنیسازی و فعالیتهای هستهای، وضعیت به اینجا نمیرسید و شاید اساساً تحریمها و جنگها نیز اتفاق نمیافتاد؟» گفت: فکر میکنم در مورد این موضوع، بارها صحبت کردهایم. اساساً این نگاه که ما خودمان را مقصر بدانیم، نگاه بسیار نادرستی است. واقعیتها و فکتها را باید با دقت مورد توجه قرار دهیم. مگر دشمنی آمریکا با ایران از دهه ۱۹۹۰ میلادی و آغاز بحث هستهای ایران شروع شد؟ دشمنی آمریکا با ایران به دهه ۱۳۳۰ بازمیگردد؛ از همان زمان و با کودتای ۲۸ مرداد آغاز شد. ما نمیتوانیم این واقعیتها را نادیده بگیریم. مگر در زمانی که هواپیمای مسافربری ایران را بر فراز خلیج فارس ساقط کردند، اصلاً چیزی تحت عنوان بحث هستهای وجود داشت؟ مگر حمایت آمریکا از رژیم صدام در دهه ۱۹۸۰ میلادی ارتباطی با بحث هستهای داشت؟
بقائی افزود: دشمنی آمریکا بهانههای مختلفی داشته که یکی از آنها بحث هستهای بوده است. مگر خودشان در خردادماه سال ۱۴۰۴ ادعا نکردند که موضوع هستهای ایران را حل کردهاند؟ اگر مسئله، بحث هستهای بود، آیا باید به مدرسه میناب حمله میکردند؟ اصلاً یک سؤال اساسیتر مطرح میکنم: مگر غنیسازی دلیل موجهی برای حمله یک کشور به کشور دیگر است؟
سخنگوی وزارت خارجه خاطرنشان کرد: بنابراین، خواهشم این است که گناه و جنایت دشمن را تقلیل ندهیم. طرفی که مرتکب تجاوز و اقدامات غیرقانونی علیه ایران شده، طرف آمریکایی است. ما در این پنج دهه از خودمان دفاع کردهایم. لذا این رویکرد که بگوییم اگر فلان کار را انجام نمیدادیم، دشمن متوقف میشد یا فلان جنایت را مرتکب نمیشد، فکر میکنم تحلیل جامع و واقعبینانهای از نگاه آمریکا به ما نیست. در جاهای دیگر نیز نگاه کنید؛ اتفاقی که در رابطه با کوبا در حال رخ دادن است، مگر کوبا برنامه هستهای دارد؟ مگر ونزوئلا غنیسازی داشت؟ آمریکا در حق بسیاری از کشورهای دیگر نیز مرتکب چنین اقداماتی شده است. مگر موضوعات آنها شبیه موضوع ما بود؟ ببینید، برای حسن ختام این جلسه، از زندهیاد حسین منزوی یک بیت خدمتتان عرض میکنم؛ خدا رحمتش کند: «ظلمت صریح با تو سخن گفت، پس تو هم با شب به استعاره و به استعاره و ایما سخن مگو»
- نویسنده :
- منبع :
https://19dey.com/news/105186
