19 دی آنلاین: در میان فشارهای واشنگتن و چالش‌های روابط با تهران، عراق در حال حرکت به سمت میانجیگری جهت مهار تشدید تنش بوده و تلاش‌هایی را برای انتقال پیام‌ها و باز کردن کانال‌های مذاکره آغاز کرده و همزمان نگران این است که بغداد به عرصه‌ای برای تسویه حساب تبدیل شود.
روزنامه لبنانی الاخبار نوشت: کمتر از ۲۴ ساعت پس از تماس تلفنی دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا و علی الزیدی، نخست وزیر عراق، الزیدی همراه با ابتکارعملی برای کاهش اختلافات میان ۲ طرف، سفر اعلام نشده‌ای به تهران داشت که به گزارش رسانه‌های ایرانی، همراه با فالح الفیاض، رئیس سازمان حشد شعبی و هادی العامری، رئیس سازمان بدر با مسعود پزشکیان، رئیس جمهور ایران و محمد باقر قالیباف، رئیس مجلس و مذاکره کننده ارشد ایران دیدار کرد.
به گزارش رسانه‌های داخلی ایران، مذاکرات میان ۲ طرف بر تلاش‌های عراق برای پایان دادن به جنگ متمرکز بود و قالیباف با ارائه دیدگاه ایران برای ازسرگیری مذاکرات، بر لزوم احترام واشنگتن به حقوق ایران تاکید کرد.
در همین رابطه برخی منابع عراقی به روزنامه الاخبار گفتند که الزیدی پیشنهادی از طرف آمریکا مطرح کرد اما این سفر نتایج رضایت‌بخشی برای آمریکا نداشت.
صحت این مطالب نشان دهنده دشواری پیشبرد هر فرمولی است که با شرایط هر ۲ طرف مطابقت نداشته باشد.
فؤاد حسین، وزیر خارجه عراق نیز پیشتر با اشاره به اینکه سفر الزیدی به تهران در راستای تلاش برای نزدیک کردن دیدگاه‌های ۲ طرف بوده است، گفت: عراق روابط مستحکم و جدی با ایران و روابط عالی با آمریکا دارد که آن را واجد شرایط ایفای این نقش می‌کند.
اما عراق از موضع یک میانجی کاملا بی‌طرف عمل نمی‌کند، امنیت و اقتصاد آن به طور مستقیم به نتایج رویارویی مرتبط است، به ویژه که بسته بودن تنگه هرمز ادامه داشته و اختلال در صادرات انرژی و خطر تشدید عملیات نظامی و تبدیل مجدد خاک و حریم هوایی عراق به میدان نبرد وجود دارد.
طبق اعلام رسانه‌های عراقی، تماس تلفنی ترامپ و الزیدی در پنجشنبه گذشته شامل هشداری از سوی ترامپ به الزیدی بود مبنی بر اینکه مشارکت گروه‌های عراقی در هرگونه رویارویی در کنار ایران می‌تواند آمریکا را وادار کند تا بدون مشورت با بغداد، مقرها و رهبران آنها را هدف قرار دهد.
این فشار از نقش تام باراک، فرستاده آمریکا که پیش از سفر الزیدی به تهران، در بغداد مذاکراتی انجام داد، جدا نیست.
طبق اطلاعات موجود، واشنگتن خواهان اقدامات ملموسی برای مهار نفوذ گروه‌ها و جلوگیری از مشارکت آنها در هرگونه جنگی در آینده است، در حالی که دولت عراق از ۲ راه برای مهار اوضاع تلاش می‌کند، اولی مسیر امنیتی با تمرکز بر تقویت اقتدار نهادهای رسمی و دومی مسیر سیاسی با تمرکز بر تعامل با رهبران نزدیک به گروه‌ها جهت دستیابی به توافق‌هایی با آنها.
آمریکا علاوه بر مساله سلاح، از طریق گذرگاه‌های مرزی با ایران نیز فشار می‌آورد.
در همین رابطه فؤاد حسین فاش کرد که وزارت خزانه‌داری آمریکا در چارچوب سیاست تشدید فشار اقتصادی بر تهران، از بغداد خواسته تنها ۲ گذرگاه را باز نگه دارد و بقیه گذرگاه‌ها را ببندد اما اجرای این درخواست به دلیل گذرگاه‌های رسمی و غیررسمی متعدد و پیامدهای چنین اقدامی بر اقتصاد عراق، دشوار است.
بر همین اساس او پیشنهاد تشکیل کمیته‌ای متشکل از وزرای خارجه کشورهای منطقه را برای سفر به تهران و واشنگتن و تلاش برای ایجاد توافق‌های صلح‌آمیز ارائه داد.
این پیشنهاد در جریان تماس فؤاد حسین با عباس عراقچی، همتای ایرانی مطرح شد و عراقچی نیز دیدگاه تهران را برای ازسرگیری مذاکرات شامل تعیین جدول زمانی برای مذاکرات، بازگشایی تنگه هرمز، بازگشت به توافق اسلام آباد و رسیدگی به مسائل مربوط به برنامه هسته‌ای ارائه کرد.
یک منبع سیاسی عراقی در گفت‌وگو با الاخبار اظهار کرد: اکنون این احتمال وجود دارد که الزیدی خود به واشنگتن سفر کند یا اینکه یک هیئت عراقی را برای ادامه مذاکرات اعزام کند به ویژه که ارتباط میان او و ترامپ متوقف نشده است.
اما این احتمال همچنان در دست بررسی است و هیچ‌گونه مطلبی دال بر اینکه زمان و تاریخی برای این سفر تعیین شده باشد، وجود ندارد.
علی عبدالرزاق تحلیلگر سیاسی در تحلیل خود از این اقدامات اظهار کرد: تقلیل سیاست خارجی عراق به انتقال پیام‌های آمریکایی، بغداد را به یک «پستچی» تبدیل کرده و سوالاتی را در مورد استقلال و اهداف ابتکارعمل آن مطرح می‌کند.
عبدالرزاق در ادامه هشدار داد که تهران به میانجیگری که شرایط واشنگتن را در بر داشته باشد، هرگز پاسخ مثبتی نخواهد داد.
در مقابل مختار الموسوی نماینده مجلس و عضو کمیته روابط خارجی عراق از این اقدام به شرط حفظ حاکمیت عراق و ممانعت از استفاده از خاک و آسمانش در درگیری‌ها، به عنوان یک گزینه استراتژیک برای محافظت از عراق و جلوگیری از درگیری منطقه‌ای دفاع کرد.
اما احمد الانصاری مدیر مرکز مطالعات استراتژیک الرمال بر این باور است که سفر الزیدی به تهران بخشی از یک ابتکارعمل عراقی با هدف باز کردن کانال‌های مستقیم گفت‌وگو میان ایران و آمریکا و انتقال پیام‌های کاهش تنش برای جلوگیری از گسترش رویارویی است.
الانصاری به الاخبار گفت: ابتکارعمل عراق محدود به مسیر سیاسی نبوده، بلکه به مسائل امنیت دریایی در تنگه هرمز، مدیریت گذرگاه‌های مرزی و ثبات بازارهای انرژی و زنجیره‌های تامین که به طور مستقیم بر امنیت اقتصادی عراق تاثیر می‌گذارند، مرتبط است.
به گزارش رسانه‌های داخلی ایران، مذاکرات میان ۲ طرف بر تلاش‌های عراق برای پایان دادن به جنگ متمرکز بود و قالیباف با ارائه دیدگاه ایران برای ازسرگیری مذاکرات، بر لزوم احترام واشنگتن به حقوق ایران تاکید کرد.
در همین رابطه برخی منابع عراقی به روزنامه الاخبار گفتند که الزیدی پیشنهادی از طرف آمریکا مطرح کرد اما این سفر نتایج رضایت‌بخشی برای آمریکا نداشت.
صحت این مطالب نشان دهنده دشواری پیشبرد هر فرمولی است که با شرایط هر ۲ طرف مطابقت نداشته باشد.
فؤاد حسین، وزیر خارجه عراق نیز پیشتر با اشاره به اینکه سفر الزیدی به تهران در راستای تلاش برای نزدیک کردن دیدگاه‌های ۲ طرف بوده است، گفت: عراق روابط مستحکم و جدی با ایران و روابط عالی با آمریکا دارد که آن را واجد شرایط ایفای این نقش می‌کند.
اما عراق از موضع یک میانجی کاملا بی‌طرف عمل نمی‌کند، امنیت و اقتصاد آن به طور مستقیم به نتایج رویارویی مرتبط است، به ویژه که بسته بودن تنگه هرمز ادامه داشته و اختلال در صادرات انرژی و خطر تشدید عملیات نظامی و تبدیل مجدد خاک و حریم هوایی عراق به میدان نبرد وجود دارد.
طبق اعلام رسانه‌های عراقی، تماس تلفنی ترامپ و الزیدی در پنجشنبه گذشته شامل هشداری از سوی ترامپ به الزیدی بود مبنی بر اینکه مشارکت گروه‌های عراقی در هرگونه رویارویی در کنار ایران می‌تواند آمریکا را وادار کند تا بدون مشورت با بغداد، مقرها و رهبران آنها را هدف قرار دهد.
این فشار از نقش تام باراک، فرستاده آمریکا که پیش از سفر الزیدی به تهران، در بغداد مذاکراتی انجام داد، جدا نیست.
طبق اطلاعات موجود، واشنگتن خواهان اقدامات ملموسی برای مهار نفوذ گروه‌ها و جلوگیری از مشارکت آنها در هرگونه جنگی در آینده است، در حالی که دولت عراق از ۲ راه برای مهار اوضاع تلاش می‌کند، اولی مسیر امنیتی با تمرکز بر تقویت اقتدار نهادهای رسمی و دومی مسیر سیاسی با تمرکز بر تعامل با رهبران نزدیک به گروه‌ها جهت دستیابی به توافق‌هایی با آنها.
آمریکا علاوه بر مساله سلاح، از طریق گذرگاه‌های مرزی با ایران نیز فشار می‌آورد.
در همین رابطه فؤاد حسین فاش کرد که وزارت خزانه‌داری آمریکا در چارچوب سیاست تشدید فشار اقتصادی بر تهران، از بغداد خواسته تنها ۲ گذرگاه را باز نگه دارد و بقیه گذرگاه‌ها را ببندد اما اجرای این درخواست به دلیل گذرگاه‌های رسمی و غیررسمی متعدد و پیامدهای چنین اقدامی بر اقتصاد عراق، دشوار است.
بر همین اساس او پیشنهاد تشکیل کمیته‌ای متشکل از وزرای خارجه کشورهای منطقه را برای سفر به تهران و واشنگتن و تلاش برای ایجاد توافق‌های صلح‌آمیز ارائه داد.
این پیشنهاد در جریان تماس فؤاد حسین با عباس عراقچی، همتای ایرانی مطرح شد و عراقچی نیز دیدگاه تهران را برای ازسرگیری مذاکرات شامل تعیین جدول زمانی برای مذاکرات، بازگشایی تنگه هرمز، بازگشت به توافق اسلام آباد و رسیدگی به مسائل مربوط به برنامه هسته‌ای ارائه کرد.
یک منبع سیاسی عراقی در گفت‌وگو با الاخبار اظهار کرد: اکنون این احتمال وجود دارد که الزیدی خود به واشنگتن سفر کند یا اینکه یک هیئت عراقی را برای ادامه مذاکرات اعزام کند به ویژه که ارتباط میان او و ترامپ متوقف نشده است.
اما این احتمال همچنان در دست بررسی است و هیچ‌گونه مطلبی دال بر اینکه زمان و تاریخی برای این سفر تعیین شده باشد، وجود ندارد.
علی عبدالرزاق تحلیلگر سیاسی در تحلیل خود از این اقدامات اظهار کرد: تقلیل سیاست خارجی عراق به انتقال پیام‌های آمریکایی، بغداد را به یک «پستچی» تبدیل کرده و سوالاتی را در مورد استقلال و اهداف ابتکارعمل آن مطرح می‌کند.
عبدالرزاق در ادامه هشدار داد که تهران به میانجیگری که شرایط واشنگتن را در بر داشته باشد، هرگز پاسخ مثبتی نخواهد داد.
در مقابل مختار الموسوی نماینده مجلس و عضو کمیته روابط خارجی عراق از این اقدام به شرط حفظ حاکمیت عراق و ممانعت از استفاده از خاک و آسمانش در درگیری‌ها، به عنوان یک گزینه استراتژیک برای محافظت از عراق و جلوگیری از درگیری منطقه‌ای دفاع کرد.
اما احمد الانصاری مدیر مرکز مطالعات استراتژیک الرمال بر این باور است که سفر الزیدی به تهران بخشی از یک ابتکارعمل عراقی با هدف باز کردن کانال‌های مستقیم گفت‌وگو میان ایران و آمریکا و انتقال پیام‌های کاهش تنش برای جلوگیری از گسترش رویارویی است.
الانصاری به الاخبار گفت: ابتکارعمل عراق محدود به مسیر سیاسی نبوده، بلکه به مسائل امنیت دریایی در تنگه هرمز، مدیریت گذرگاه‌های مرزی و ثبات بازارهای انرژی و زنجیره‌های تامین که به طور مستقیم بر امنیت اقتصادی عراق تاثیر می‌گذارند، مرتبط است.
- نویسنده :
- منبع :
https://19dey.com/news/108088
